Naxçıvan Muxtar Respublikası
Mədəniyyət Nazirliyi






















XƏBƏRLƏR
      Dekabrın 13-də BMT Uşaq Fondunun Azərbaycandakı nümayəndəsi Edvard Karvardin Naxçıvan Muxtar Respublikasına səfəri çərçivəsində əvvəlcə Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin Naxçıvan şəhərindəki abidəsini ziyarət edib, Heydər Əliyev Muzeyində olub.

Qonaq, həmçinin Naxçıvan Dövlət Xalça Muzeyi, “Xan Sarayı” Dövlət Tarix-Memarlıq, Möminə Xatın və Açıq Səma Altında Muzey Kompleksi və Duzdağ Fizioterapiya Mərkəzi ilə də tanış olub.

Edvard Karvardin səfər təəssüratlarını “Şərq qapısı” qəzetinin müxbiri ilə bölüşərək deyib: – Bu, mənim Naxçıvana ilk səfərimdir. Səfərimin uğurlu keçdiyini deyə bilərəm. Keçirdiyim görüşlər, həmçinin Naxçıvan Muxtar Respublikasının Gənclər Fondu, Gənclər Mərkəzi və Məhdud Fiziki İmkanlılar üçün Naxçıvan Regional İnformasiya Mərkəzi ilə tanışlığım burada uşaq və yeniyetmələrin hərtərəfli inkişafı, onların dəstəklənməsi üçün görülən işlər haqqında dolğun təsəvvür yaratdı. Düşünürəm ki, görülən bu işlər Naxçıvan Muxtar Respublikasındakı uşaq və gənclərin inkişafında mühüm təsir gücünə malikdir. Ümid edirəm ki, BMT Uşaq Fondu gələcəkdə Naxçıvan Muxtar Respublikası ilə qarşılıqlı təcrübə mübadiləsi aparmaq, xüsusən burada əldə olunmuş nailiyyətləri öyrənmək baxımından daha yaxından əməkdaşlıq edəcək. Bu mənada, muxtar respublikada həyata keçirilən tədbirlərlə yaxından tanış olmağımı təmsil etdiyim qurumla əməkdaşlıq baxımından çox faydalı hesab edirəm.

"Şərq qapısı" qəzeti, 14.12.2018


      Naxçıvan Muxtar Respublikası Yazıçılar Birliyinin və Məmməd Səid Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasının təşkilatçılığı ilə kitab­xanada şairlərlə oxucuların görüşü keçirilib.

Tədbiri giriş sözü ilə kitab­xananın direktoru, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Aytəkin Qəhrəmanova açaraq belə görüşlərin gənclərin bədii ədəbiyyata marağının artırılmasına, şairlərlə oxucuların ünsiyyətinin daha da sıxlaşmasına xidmət etdiyini vurğulayıb.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Yazıçılar Birliyinin sədri, şair Asim Yadigar “Naxçıvanda ədəbi mühit” mövzusunda çıxış edib, Naxçıvan ədəbi mühitinin yetirmələri olan şair və yazıçılar barədə fikirlərini tələbələrlə bölüşüb.

Bildirilib ki, Naxçıvanda ədəbi mühit həmişə fəal olub. Ayrı-ayrı dövrlərdə bir sıra görkəmli yazıçılar Naxçıvanda işləyib, ədəbi mühitimizin formalaşmasına öz köməkliklərini göstəriblər. Azərbaycan tarixində folkloru, elmi, incəsənəti, memarlığı, hərb sənəti, dövlətçiliyi və digər sahələri ilə seçilən qədim Naxçıvan diyarının müxtəlif dövrlərdə özünəməxsus ədəbi mühiti şairlərin yaradıcılığına öz təsirini göstərib.

Onların şeirlərinin əsas xəttini milli və mənəvi dəyərlərə hörmət, vətənpərvərlik hissinin təbliği, doğma el-obaya məhəbbət mövzuları təşkil edib. Müasir dövrümüzdə də ədəbi qüvvələrimiz muxtar respublikamızın bugünkü sürətli inkişafı, təbiətin bu diyara bəxş etdiyi təbii gözəllikləri, müasir tariximizi ədəbiyyatda əks etdirmək funksiyasını yerinə yetirirlər.

Sonra şairlərdən Asim Yadigar, Əbülfəz Ülvi, Zeyqəm Vüqar, Ələsgər Nehrəmli, Elxan Yurdoğlu, Yadulla Zaman, Qanun Ümman və şairə Ruhəngiz Əliyeva ümummilli lider Heydər Əliyevə, Azərbaycana, Naxçıvana, Vətənə həsr etdikləri şeirlərindən nümunələr səsləndiriblər.

"Şərq qapısı" qəzeti, 14.12.2018


      Dekabrın 13-də Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə bu mövzuda Naxçıvan Dövlət Rəsm Qalereyasında muzey əməkdaşları üçün seminar-treninq keçirilib.

Nazirliyin sisteminə daxil olan muzeylərin əməkdaşlarının iştirak etdiyi tədbirin məqsəd və əhəmiyyətindən danışan nazirliyin baş məsləhətçisi Qumral Əsədova giriş sözü ilə çıxış edərək bildirib ki, muxtar respublikada müxtəlif profilli muzeylər fəaliyyət göstərir. Muzeylərə bu gün xüsusi diqqət göstərilir, onların maddi-texniki bazası gücləndirilir, əməkdaşların peşəkarlıq səviyyəsi yüksəldilir.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Muzeylərlə əlaqələrin daha da gücləndirilməsi haqqında” 2014-cü il 19 dekabr tarixli Sərəncamından sonra muzeylərin ziyarətçilərinin sayında əhəmiyyətli dərəcədə artım müşahidə olunur.

Qeyd olunub ki, keçirilən seminar-treninqlərdə muzey əməkdaşları vəzifə funksiyalarını dərindən öyrənməyə səy göstərməklə yanaşı, muzey işi haqqında ətraflı məlumat əldə etmiş olurlar. Eyni zamanda, seminar-treninqlər muzey işçilərinin muxtar diyarımızın bütün bölgələrində yerləşən muzeylərlə tanış olmalarına şərait yaratmaq baxımından da əhəmiyyətlidir. Belə tədbirlərdə muzey əməkdaşlarına bu sahədə həyata keçirilən yeniliklərdən söhbət açılır, onların sualları cavablandırılır. Vurğulanıb ki, bu ilin 11 ayında muxtar respublikanın muzeylərinə 1389 eksponat daxil olmuşdur. Bu müddətdə muzeylərimizi 552 min 745 nəfər tamaşaçı ziyarət etmişdir ki, onlardan da 171 mindən çoxu xarici ölkə vətəndaşı olmuşdur.

Tədbirdə Naxçıvan Dövlət Rəsm Qalereyasının direktoru, Hökümə Məmmədli “Gənc nəslin təlim-tərbiyəsində muzeylərin rolu” mövzusunda çıxış edərək bildirib ki, gənc nəslin muzeylərimizdə olması onların qədim tarix və bu günümüz haqqında dərin biliklərə, geniş dünyagörüşünə malik olmasına, milli dəyərlərə, milli-mədəni və tarixi irsimizə məhəbbət ruhunda formalaşmasına xidmət edir. Bunun üçün muxtar respublikanın təhsil müəssisələrinin muzeylərlə əlaqələrinə xüsusi diqqət yetirilir. Distant və açıq dərslərin keçirilməsi, tarix və mədəniyyətimizlə bağlı tədbirlərin davamlı təşkili bunun ən gözəl nümunəsidir.

Sonra muzeyin ekspozisiyasına baxış olub və tədbir iştirakçılarının sualları cavablandırılıb.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin Mətbuat Xidməti


      Dekabrın 13-də Babək Rayon Şıxmahmud Kənd Uşaq Musiqi Məktəbində Babək Rayon Mədəniyyət Şöbəsinin tabeliyində olan uşaq musiqi məktəblərinin müəllimləri üçün solfecio, musiqi ədəbiyyatı və xor fənləri üzrə metodiki kursu keçirilmişdir.

Bu kursların keçirilməsində əsas məqsəd şagirdlərin dünyagörüşünü zənginləşdirməkdir. Şagirdlərin ümumi musiqi ədəbiyyatı ilə yanaşı, Azərbaycan musiqi ədəbiyyatı ilə tanışlığı onların musiqi tərbiyəsinin formalaşmasında və hərtərəfli inkişafında əhəmiyyətli rol oynayır. Metodiki kurslarda müəllimlərin bilik səviyyəsinin yüksəldilməsi və bu fənni tədris edənlərə müəyyən istiqamətlər də göstərilir. Müəllimlərə solfecio fənni və musiqi ədəbiyyatı haqqında da geniş məlumat verilir.

Naxçıvan şəhər Ərtoğrul Cavid adına Uşaq Musiqi və Bədii Sənətkarlıq Məktəbinin müəllimi Ülviyyə Sadıqlı “Beş və yeddi illik təhsil sistemi üzrə solfecio fənninin tədrisi” üzrə metodiki dərs keçmişdir. Bildirmişdir ki, musiqi məktəblərində solfecio fənninin tədrisi zamanı şagirdlərə Azərbaycan ladları səs sıralarını qurmaq, major-minor sistemi ilə yanaşı Azərbaycan ladlarını eşitmə qabiliyyətini formalaşdırmaq, ladlar üzərində müxtəlif intonasiya məqsədləri, eləcə də solfecio oxuma və imla yazmaq zamanı xalq musiqi nümunələrinə istinad edilməlidir.

Naxçıvan Musiqi Kollecinin müəllimi Ruhiyyə Dünyamalıyeva “Beş və yeddi illik təhsil sistemi üzrə musiqi ədəbiyyatı fənninin tədrisi” mövzusunda dərs keçmişdir. Bildirmişdir ki, musiqi məktəblərində şagirdlərə ümumi musiqi ədəbiyyatı ilə yanaşı, Azərbaycan musiqi ədəbiyyatı da tədris olunur. Tədris zamanı şagirdlər musiqi ədəbiyyatının geniş sahəsilə tanış olur, müxtəlif janr və xüsusiyyətləri, xalq və professional musiqi formaları, musiqi ifadə vasitələri, musiqi alətləri, simfonik orkestr, ansambl quruluşları haqqında biliklər əldə edirlər.

Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar müəllimi Mahirə Əsgərova “Beş və yeddi illik təhsil sistemi üzrə xor fənninin tədrisi” mövzusunda dərsdə bildirib ki, xor sənəti qədim tarixə malikdir. O hissləri, xəyalları, oxuyan insanların iradələrini birləşdirir, onların zövqlərini və qəlblərini tərbiyələndirir. Qeyd edilib ki, Azərbaycan bəstəkarları da uşaqlar üçün xor yazılmış əsərlərdə vətənə məhəbbət, vətənpərvərlik hisslərinə xüsusi diqqət yetirməlidirlər.

Metodik dərslərin sonunda mövzular müzakirə edilmiş və suallar cavablandırılmışdır.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin Mətbuat Xidməti


      Dekabrın 11-də Naxçıvan Dövlət Film Fondunda Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin anım günü ilə bağlı “Əbədiyaşar lider” mövzusunda tədbir keçirilib.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin aparıcı məsləhətçisi Kənan Tağızadə açaraq bildirib ki, Azərbaycanın çoxəsrlik dövlətçilik tarixində mühüm yer tutan Heydər Əliyevin hakimiyyət illəri müasir tariximizin bütöv bir mərhələsini təşkil edir. Ulu öndərimiz Heydər Əliyevin həyatının mənası Azərbaycan idi. Azərbaycanın inkişaf və tərəqqisi bütün həyatı boyu ulu öndəri düşündürürdü. Ümummilli liderimizin Azərbaycana rəhbərliyi dövründə xalqın min illərlə arzusunda olduğu niyyətlər gerçəyə çevrilmiş, Azərbaycan müstəqilliyə qovuşmuş, Azərbaycan dövlətçiliyinin ideoloji-siyasi əsasları və müstəqillik konsepsiyası hazırlanmışdır.

Qeyd edilib ki, zaman keçdikcə Azərbaycan xalqının böyük oğlu Heydər Əliyevin tarixi xidmətləri, bir insan ömründə yaratdığı xariqələr daha aydın görünəcəkdir.

Sonra Mədəniyyət üzrə Elmi-Metodik Mərkəzin direktoru Səyyar Məmmədov “Əbədiyaşar lider” mövzusunda çıxış edərək demişdir ki, ümummilli lider Heydər Əliyev xilaskarlıq üçün doğulmuşdu. Bütün ömrünü bu işə sərf etmişdir. Dahi şəxsiyyət birinci dəfə xalqını gerilikdən çıxarıb yüksəltməklə xilas etdi. İkinci dəfə isə xalqını parçalanıb məhv olmaq, müstəqilliyini itirmək təhlükəsindən xilas etdi. Ulu öndər xalqı ilə yaşadı, xalqını yaşatdı. Hələ sağlığında xalqın qəlbində özünə əbədi abidə ucaldan, millətin ümummilli liderinə çevrilən Heydər Əliyev Azərbaycan xalqı durduqca onunla yaşayacaqdır.

Vurğulanıb ki, Azərbaycan xalqının neçə-neçə nəsli ümummilli liderin böyük məktəbindən, zəngin siyasi irsindən ölkəmizin inkişafı, xalqımızın rifahı naminə bundan sonra da faydalanacaqdır.

Tədbirin sonunda “Heydər Əliyev mədəniyyətimizin hamisi” sənədli filminə baxış olmuşdur.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin Mətbuat Xidməti


      Dekabrın 10-da Naxçıvan Musiqi Kollecində Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin yeni www.nmn.az saytının təqdimatı olub olub.

Təqdimat mərasimində Nazirliyin İncəsənət və təhsil müəssisələri ilə iş şöbəsinin müdiri İman Alırzayev çıxış edərək bildirib ki, Nazirlik muxtar respublikada mədəniyyət, incəsənət, tarix və mədəniyyət abidələrinin qorunması sahələrində dövlət siyasətini və tənzimlənməsini həyata keçirən mərkəzi icra hakimiyyəti orqanıdır. Nazirliyin əsasnaməsində öz fəaliyyəti ilə əhalinin məlumatlandırılmaq üçün internet saytının yaradılması qarşıda duran vəzifələrdən biri kimi əksini tapmışdır. Ötən dövrdə Nazirliyin yeni saytı hazırlanmışdır.

Vurğulanıb ki, yeni saytın istifadəyə verilməsi Nazirliyin fəaliyyətində olan yeniliklərin, mədəniyyət və incəsənət sahəsində həyata keçirilən tədbirlərin daha geniş və çevik işıqlandırılmasına şərait yaradacaqdır. Bu həm də mədəni dəyərlərin təbliğində əhəmiyyətli rol oynayacaqdır.

Yeni yaradılmış internet saytı 6 bölmə, 21 alt bölmə və 21 yarımbölmədən ibarətdir. İlk bölmə “Baş səhifə” adlanır ki, sol tərəfdə müxtəlif internet saytlarına, sağ tərəfdə isə video-roliklərə keçid verilmişdir. Baş səhifənin mərkəzində mütəmadi olaraq yenilənəcək xəbərlərin qısa xülasəsi yerləşdirilmişdir ki, burada da oxumaq istədiyiniz xəbərin altındakı “ətraflı” butonuna vurmaqla onunla təfsilatı ilə tanış olmaq mümkündür. Baş səhifənin ən aşağı hissəsində sayğac və təqvim yerləşdirilmişdir. Sayğac vasitəsilə günlük, aylıq, ötən aylıq və sayta ümumi giriş statistikasını görmək mümkündür. Təqvimdə əlavə olaraq xəbərlərin arxivləşdirilməsi aparılmışdır ki, istənilən xəbəri ötən aylara keçərək sürətli keçidlə oxumaq mümkün olacaqdır.

Növbəti bölmə “Nazirlik” adlanır ki, bu bölmə də öz növbəsində 6 alt bölmədən və 14 yarımbölmədən ibarətdir. Bu bölmənin ilk iki alt bölməsində Nazirliyin strukturu, mədəniyyət şöbələrinin ünvanları və əlaqə nömrələri barədə məlumat yerləşdirilmişdir. Növbəti alt bölmə “Mədəniyyət obyektləri” adlanır ki, bu internet saytının ən geniş alt bölməsidir. Burada Nazirliyin tabeliyində olan təhsil müəssisələri, muzeylər, kitabxanalar, klub müəssisələri, dövlət qoruqları, muzey tipli müəssisələr, teatr, konsert müəssisələri və digər müəssisələr haqqında məlumat almaq olar.

Sənədlər alt bölməsində mədəniyyət sahəsində qanunvericilik, normativ hüquqi aktlara keçid verilmişdir.

Nazirlik bölməsinin sonuncu iki alt bölməsində Nazirliyin Aparatında olan vakant yerlər, həmçinin rəhbər işçilərin və struktur bölmə müdirlərinin qəbul günləri göstərilmişdir.

Növbəti bölmə “Mədəniyyət” bölməsidir. Bu bölmə 8 alt bölmədən və 6 yarımbölmədən təşkil olunmuşdur. Birinci alt bölmə tarix-mədəniyyət abidələri adlanır. Muxtar respublikada dövlət qeydiyyatına alınmış 1200-dən çox abidənin bir hissəsi barədə burada keçidlər qoyulmuşdur ki, abidənin şəkilinin üzərində vurmaqla onun haqqında məlumat almaq mümkündür.

“Xalq yaradıcılığı” alt bölməsində “Xalça sənəti”, “Bədii tikmə” və “Milli geyimlərimiz” haqqında geniş məlumatla tanış olmaq olar.

Mədəniyyət bölməsinin “Rəssamlıq”, “Sənətkarlıq”, “Memarlıq”, “Ədəbiyyat” alt bölmələrində Naxçıvan Muxtar Respublikasında həmin sahələrin tarixi və bu günü ümumi şəkildə verilmişdir.

Musiqi alt bölməsi “Milli musiqi alətləri”, “Milli rəqslər” və “Musiqi sənətinin inkişaf tarixi” yarımbölmələrindən təşkil olunmuşdur.

Teatr alt bölməsində Naxçıvan teatrının keçdiyi inkişaf yolu və bugünkü fəaliyyəti barədə məlumat yerləşdirilmişdir.

“Qalereya” bölməsi foto və videoqalereya, “Mətbuat xidməti” bölməsi “Xəbərlər”, “Elanlar”, “Afişalar”, “Müraciətlər” bölməsi isə “Məktub yazmaq” və “Əlaqə” alt bölmələrinə ayrılmışdır.


      Dekabrın 10-da Şahtaxtı kəndindəki Şahtaxtinskilər Muzeyində görkəmli maarifçi və dilçi Məhəmməd ağa Şahtaxtlının anım günü ilə bağlı tədbir keçirilib.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyinin mədəni irs və muzey işi üzrə baş məsləhətçisi Qumral Əsədova açaraq bildirib ki, görkəmli maarifçi və dilçi Məhəmməd ağa Şahtaxtlının Azərbaycanda maarifçiliyin inkişafında xüsusi xidmətləri vardır. Böyük maarifçi və dilçinin Qərblə Şərqi yaxınlaşdırmaq kimi böyük vəzifələrin həyata keçirilməsində təkbaşına etdiyi xidmət bir ziyalının nəslinin fəaliyyətinə bərabərdir. Bu böyük şəxsiyyət avropalılar üçün “Şərq mənşəli siyasətçi”, ruslara görə millətinin cəsarətli müdafiəçisi, Azərbaycan baxımından isə Avropa qiyafəli Şərq oğlu idi. O öz dövrünün görkəmli azərbaycanşünaslarından biridir. Hələ sağlığında o “millətin canlı heykəli” kimi geniş şöhrət qazanmışdır.

Qeyd edilmişdir ki, görkəmli maarifçi və dilçi Məhəmməd ağa Şahtaxtlı həm də dövrünün görkəmli tərcüməçisi, naşiri, jurnalisti, ictimai xadimi, dilçisi kimi də tanınmışdır. XIX əsrin səksəninci illərindən başlayaraq Məhəmməd ağa Şahtaxtlı rus, Avropa və Şərq mətbuatında bir sıra maraqlı məqalələrlə çıxış etmişdir.

Böyük maarifçi və dilçinin nəşr etdirdiyi “Şərqi-Rus” qəzeti Azərbaycanda Qərb standartlarında çap olunan Şərq qəzeti idi. Qəzetin əsas məqsədi türk-müsəlman xalqlarını maarif və mədəniyyətə cəlb etməkdən ibarət idi. Qəzet mədəni intibah, ana dili, əlifba islahatı, qadın azadlığı, torpaqların zəhmətkeş xalqa verilməsi kimi məsələlərə geniş yer ayırırdı. Bu böyük Azərbaycan oğlunun haqqında Rusiya, Almaniya, Türkiyə və İranda çoxlu yazılar çap olunmuş və onun ideyaları mütərəqqi insanlar tərəfindən təbliğ edilmişdir.

Qeyd edilib ki, Məhəmməd ağa Şahtaxtlının xatirəsinin əbədiləşdirilməsi və yubileyinin qeyd edilməsi üçün son illər muxtar respublikamızda da mühüm işlər görülmüşdür. Ali Məclisi Sədrinin “Görkəmli ictimai xadim, publisist və maarifçi Məhəmməd ağa Şahtaxtlının anadan olmasının 160 illiyinin qeyd olunması və xatirəsinin əbədiləşdirilməsi haqqında” 27 fevral 2006-cı il tarixli Sərəncamından sonra böyük alimin əsərləri kitab halında nəşr olunmuş, xatirəsi əbədiləşdirilmişdir.

Sonra Kəngərli Rayon Mədəniyyət Şöbəsinin müdiri Məhərrəm Əliyev “İlk Avropalı azərbaycanlı”, AMEA Naxçıvan Bölməsinin İncəsənət, Dil və Ədəbiyyat İnstitutunun əməkdaşı, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Ramiz Qasımov “Milli mətbuat mücahidi Məhəmməd ağa Şahtaxtlı”, Şahtaxtinskilər Muzeyinin direktoru Ruzugül Qazıbəyova “Məhəmməd ağa Şahtaxtlının həyatı və fəaliyyəti”, mövzularında çıxış ediblər.

Tədbirin sonunda muzeyin ekspozisiyasına baxış olmuşdur.


      Dekabrın 8-də Ordubad şəhərindəki Məhəmməd Tağı Sidqinin Ev Muzeyində görkəmli maarifçi və pedaqoqun anım günü ilə bağlı tədbir keçirilib.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyinin mədəni irs və muzey işi üzrə baş məsləhətçisi Qumral Əsədova açaraq bildirib ki, görkəmli maarifçi və pedaqoq xalqın tərəqqisi və savadlanması naminə böyük xidmətlər göstərmişdir. Məhəmməd Tağı xalq təhsilinin inkişafı ilə bərabər, həm də ana dilinin saflığı, Naxçıvan teatrının yaranması sahəsində də xidmətlər göstərmişdir. O, Naxçıvan teatrının hazırladığı tamaşalarda rejissor və aktyor kimi fəaliyyət göstərmişdir. Bütün bunlar onun ziyalı mövqeyi, öz əqidəsi uğrunda mübarizliyini göstərirdi. Görkəmli maarifçinin yaratdığı məktəbdə H.Cavid, M.S.Ordubadi, B.Kəngərli, Ə.Şərif, İ.Əbilov kimi görkəmli şəxsiyyətlər oxumuşdur. M.T.Sidqini fərqləndirən cəhətlərdən biri də onun həm də mütəfəkkir, şair və publisist kimi şöhrət qazanmasıdır. Onun uşaqlar üçün yazdığı hekayələr və publisistik əsərləri Azərbaycan ədəbiyyatına şöhrət gətirmişdir. Böyük şəxsiyyətin maarifçilik ideyaları onun ardıclıları tərəfindən davam etdirilmişdir.

Qumral Əsədova qeyd etmişdir ki, böyük maarifçi və pedaqoqun xatirəsinin əbədiləşdirilməsi üçün son illər muxtar respublikamızda mühüm işlər görülmüşdür. M.T.Sidqinin yubileyləri qədim diyarımızda geniş qeyd olunmuş, xatirəsi əbədiləşdirilmiş, doğulduğu Ordubad şəhərində ev muzeyi yaradılmışdır.

Sonra AMEA Naxçıvan Bölməsinin İncəsənət, Dil və Ədəbiyyat İnstitutunun elmi katibi, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Əli Həşimov “Naxçıvanda maarifçilik ideyalarının formalaşmasında Sidqinin rolu”, Məhəmməd Tağı Sidqinin Ev Muzeyinin direktor əvəzi Şəbnəm Rüstəmova “Məhəmməd Tağı irsinə dövlət qayğısı”, Ordubad şəhər 3 saylı orta məktəbin dil-ədəbiyyat müəllimi Nüsranə Seyidova “Maarifçi-realist Məhəmməd Tağı Sidqi” mövzularında çıxış etmişlər.

Tədbirin bədii hissəsində Ordubad şəhər 3 saylı orta məktəbin şagirdləri M.T.Sidqinin şeirlərini bədii qiraət etmişlər.

Sonda muzeyin ekspozisiyasına baxış olmuşdur.


      Dekabrın 6-da Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə Babək Rayon Cəhri Kənd Uşaq Musiqi Məktəbinin xanəndəlik ixtisası üzrə müəllim və şagirdlərinin Naxçıvan Şəhər “Gənclik” Mərkəzində “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı - 2018” mədəniyyət ilinə həsr olunmuş “Ritmik muğam kompozisiyası” adlı konsert proqramı olub.

Muğam sənəti Azərbaycan xalqının bədii yaradıcılığının və musiqi mədəniyyətinin zəngin sərvəti olmaqla nadir sənət nümunəsidir. Muğam xalqımızın dünya mədəni irsinə bəxş etdiyi ən böyük xəzinədir. Muğam sənətimizdə xalqımızın təfəkkürü və düşüncə tərzi öz əksini tapır. 2002-ci ildə YUNESKO tərəfindən muğam sənəti “Bəşəriyyətin qeyri-maddi mədəni irsi reprezentativ siyahısı”na daxil edilmişdir.

“Ritmik muğam kompozisiyası”nda Cəhri Kənd Uşaq Musiqi Məktəbinin müəllimi Hünər Əliyev, şagirdləri Əli Mehralıyev, Həsən Babazadə, Ələkbər Sadiqovun ifasında muğamlarımız maraqla qarşılandı.

Qeyd edək ki, şifahi-professional Azərbaycan musiqisinin geniş yayılmış janrlarından olan ritmik muğamlar da başqa muğam dəsgahları kimi vokal instrumental hissələrinin müstəqilliyinə əsaslanan muğamlardır. Lakin ritmik muğamlar özünəməxsus səciyyəvi cəhətləri ilə seçilir. Ritmik muğamların da öz müstəqil adları vardır. Bu muğamlar fəal-emosional müqəddimə ilə başlayır və bütün bunlar sanki əsas melodiyada şərh edilir. Muğam dəsgahında olduğu kimi ritmik muğamlarda da sözün, qəzəlin seçiminə xüsusi diqqət yetirilir.

Muxtar respublikanın Əməkdar artisti Hünər Əliyev və onun şagirdlərinin ifasında “Ritmik muğam kompozisiyası” uğurlu alındı. Bir-birini əvəz edən “Heyratı”, “Arazbarı”, “Səmayi-şəms”, “Ovşarı”, “Qarabağ şikəstəsi” kimi ritmik muğamlar tamaşaçıda xoş ovqat yaratdı. “Heyratı”, “Qarabağ şikəstəsi” və başqa mərdlik, qəhrəmanlıq əhval-ruhiyyəsi aşılayan muğamlar alqışlarla qarşılandı. Hünər Əliyev və onun istedadlı şagirdlərini musiqi məktəbinin Xalq Çalğı Alətləri Ansamblı müşayiət edirdi. Bədii rəhbəri Hünər Əliyev və konsertmeysteri Taleh Əliyev olan ansamblın üzvləri Taleh Əliyev (tar), Günel Babayeva (kamança), Nurlan Nuriyev (kamança), Cabir Vəliyev (ud), Sahil Qasımov (qarmon), Mahir Rüstəmov və Ramal Cəfərov (zərb alətləri) və başqalarının əməyi ilə hazırlanan “Ritmik muğam kompozisiyası” xoş təsir yaratdı. Uşaq musiqi məktəblərində muğamla bağlı bu qəbildən olan konsertlərin hazırlanması şagirdlərdə qədim və zəngin milli dəyərlərimizə sevgi və marağın artmasında da mühüm rol oynayır. Son illərdə uşaq və gənclərdə muğam sənətinə marağın artması da bunun göstəricisidir.


      Dekabrın 5-də Hüseyn Cavidin Ev Muzeyi və Xatirə Kompleksində böyük romantik şair və dramaturqun anım günü ilə bağlı tədbir keçirilib.

Tədbirdən əvvəl Hüseyn Cavidin məqbərəsi ziyarət edilib və buraya gül qoyulub.

Muzeydə davam edən tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin baş məsləhətçisi Qumral Əsədova açaraq böyük Azərbaycan şairinin ədəbiyyatımıza gətirdiyi mövzu və forma yeniliklərindən danışıb. Bildirilib ki, Hüseyn Cavid son dərəcə dərin məzmunlu yaradıcılığı ilə çoxəsrlik Azərbaycan ədəbiyyatı xəzinəsinə tarixi-mədəni dəyərlər bəxş etmiş qüdrətli söz sənətkarıdır. O, Şərqin zəngin fəlsəfi-poetik irsi zəminində yüksələrək və dünya romantizm ənənələrindən uğurla bəhrələnərək Azərbaycan xalqının ədəbi-bədii fikir salnaməsinə parlaq səhifələr yazmışdır. Mütəfəkkir sənətkarın neçə-neçə oxucu və tamaşaçı nəslinin estetik zövqünü formalaşdıran əsərləri bu gün də öz monumentallığını və yüksək təsir gücünü qorumaqdadır. Ölməz sənətkarın poeziyası və dramları ədəbiyyatımızın qızıl fonduna daxil olmuşdur.

Hüseyn Cavidin Ev Muzeyi və Xatirə Kompleksinin direktoru, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Bəhruz Axundov “Hüseyn Cavid irsinə Heydər Əliyev qayğısı” mövzusunda çıxış edərək bildirib ki, ümummilli lider 1982-ci ildə, Uzaq Sibirdən Cavidin cənazəsinin Bakıya gətirilməsində müstəsna cəsarət göstərmişdir. Məhz ümummilli liderin təşəbbüsü və xidmətləri sayəsində Hüseyn Cavidin xatirəsinin əbədiləşdirilməsi üçün böyük işlər həyata keçirilmiş, şairin yubileyləri yüksək səviyyədə qeyd edilmişdir. Bu illərdə böyük sənətkarın əsərləri teatrlarımızda səhnəyə qoyulmuş, kitabları nəşr olunmuş, ev muzeyləri yaradılmış, onun adına məktəb və küçələr verilmiş, onun sənət dünyası tədqiq olunmuşdur.

AMEA Naxçıvan Bölməsinin elmi işçisi, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Aytən Cəfərova “Hüseyn Cavid və müasir dövr” mövzusunda çıxışında qeyd etmişdir ki, sənətkarın əsərlərindəki ideya və mövzular bu gün müasirdir. Böyük sənətkar müharibələrə, insanlığa qarşı ədalətsizliyə həmişə nifrət bəsləmiş, insanları gözəllik və məhəbbətə, gözəl həyat idealına səsləmişdir. Onun həyat idealı, bəşəriyyətə sevgisi bu gün də oxuculara ən gözəl nümunədir.

Pedaqogika üzrə elmlər doktoru, dosent Kamal Camalov “Əbədiyaşar Cavid” mövzulu çıxışında bildirib ki, böyük sənətkarın yaradıcılığı rəngarəng həm də mövzu müxtəlifliyi ilə seçilir. Hüseyn Cavidin əsərlərində mədəniyyət, təhsil, məktəb, bilik, millətin savadlanması aparıcı mövzulardan olmuşdur. Cavid xalqının işıqlı sabahını təhsil və mədəniyyətin inkişafında görürdü və öz əsərlərində bu mövzulara da yer verirdi. Bu gün ölkəmizdə təhsil və mədəniyyətin inkişafı Cavid ideyalarının həyata keçirilməsinin gözəl nümunəsidir.

Naxçıvan Dövlət Universitetinin Muzeyşünaslıq, arxiv işi, abidələrin qorunması kafedrasının müdiri, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Məmməd Əliyev Cavid əsərlərinin səhnəyə qoyulması tarixindən və böyük sənətkarın irsinin tədqiqindən söhbət açdı. Bildirildi ki, son illər Cavidin əsərləri qonşu ölkələrdə də kitab halında nəşr olunmuş və böyük maraqla qarşılanmışdır.

Tədbirin sonunda Azərbaycan Respublikasının Xalq Artisti Həsən Ağasoyun bədii qiraət etdiyi Hüseyn Cavid poeziyasından romantik duyğulu şeirlər səslənmişdir.


      Dekabrın 5-də Kəngərli rayonundakı Qarabağlar Türbə Kompleksinin www.garabaglartk.nakhchivan.az internet saytının təqdimatı keçirilib.

Qarabağlar Türbə Kompleksinin internet saytının təqdimat mərasimində çıxış edən abidənin bələdçisi Gülçin Ağayeva bildirib ki, Naxçıvan Muxtar Respublikasının ərazisi xalqımıza məxsus maddi mədəniyyət nümunələri və abidələrlə zəngindir. Bu abidələr içərisində Qarabağlar Türbə Kompleksi xüsusi yer tutur. Ümummilli liderimiz Heydər Əliyev Naxçıvanın hər daşının, hər qayasının tarixin canlı şahidi olduğunu bildirərək demişdir: “Naxçıvan Azərbaycan xalqının tarixini əks etdirən abidələri özündə birləşdirən bir diyardır”. Qarabağlar türbəsi də Naxçıvanın digər tarixi memarlıq abidələri kimi inşasına sərf olunmuş materialların orijinallığı və memarlıq xüsusiyyətlərinə görə fərqlənir.

Vurğulanıb ki, türbə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclis Sədrinin 4 iyul 2016-cı il tarixli “Qarabağlar Türbə Kompleksinin bərpası və tədqiq olunması haqqında” Sərəncamı əsasında bərpa olunmuşdur. XII-XIV əsrlərə aid olan Qarabağlar Türbə Kompleksi Naxçıvan ərazisində yaradılan türk islam-mədəniyyətinin möhtəşəm nümunələrindən və Şərq memarlığının incilərindən biridir. Kəngərli Rayonunun Qarabağlar kəndində yerləşən bu kompleks bir türbə və qoşa minarəli baştağdan ibarətdir. Qoşa minarəli baştağın üzərindəki kitabədən aydın olmuşdur ki, bu abidə Cahan Quti xatının əmri ilə tikilmişdir. Hülakilər dövlətinin banisi Hülaki xanın həyat yoldaşı olan Quti xatın ağlı və bacarığı sayəsində dövlətin idarə olunmasında iştirak etmişdir.

Azərbaycanın qülləvari türbələri tipinə aid olan 12 yarımsilindirin birləşməsindən əmələ gələn, diametri 10 metrə yaxın, hazırki hündürlüyü 16 metrə çatan türbənin 4 baştağı vardır. Hər baştağın baş hissəsində Qurani Kərimin Əl-mumin surəsinin 16-cı ayəsinin son hissəsi yazılmışdır. Türbənin səthi bütünlüklə həndəsi ornamenti xatırladan kufi və nəsx xətli kitabələrlə bəzədilmişdir. Memarlıq xüsusiyyətləri və kitabələrin yerinə yetirilməsi texnikası göstərirk ki, bu abidə Bərdə türbəsini də inşa edən memar Əhməd Əyyub oğlu Naxçıvani tərəfindən yaradılmışdır. Onu da qeyd edim ki, Azərbaycan xalqının zəngin yaradıcılıq xəzinəsində ən mühim yerlərdən birini onun həyat və məişəti ilə bağlı xalq sənətləri tutur. Həmin maddi-mədəniyyət nümunələri Qarabağlar Türbə Kompleksinin zalında xronoloji ardıcıllıqla nümayiş olunmaqdadır. Ümumilikdə 200 eksponat sərgilənməkdədir ki, bunlardan Qarabağlar Türbə Kompleksinin bərpadan əvvəl və bərpadan sonrasına aid çəkilmiş fotoşəkillər, rəsm əsərləri, maddi mədəniyyət nümunələri, mis və saxsı məişət əşyaları və digər dəyərli eksponatlar nümayiş olunmaqdadır.

Qeyd edilib ki, Qarabağlar Türbə kompleksinə göstərilən diqqət və qayğının daha bir nümunəsi Qarabağlar Türbə Kompleksinin saytının yaradılmasıdır. Sonra sayt haqqında əyani məlumat verilmişdir. Sayt 7 bölmə və 4 alt bölmədən ibarətdir.

Qarabağlar Türbə kompleksi bölməsi “Rəsmi sənədlər”, “Qarabağlar Türbə Kompleksi haqqında”, “Qarabağlar Türbə Kompleksi tarixi mənbələrdə”, “Tədbirlər” alt bölmələrindən ibarətdir.

Sayta yerləşdirilmiş virtual səyahət bölməsi vasitəsilə dünyanın istənilən nöqtəsindən izləyicilər muzeyə virtual səyahət edəcəklər. Əlaqə bölməsində muzeyin ünvanı, e-mail və telefon nömrəsi haqqında məlumatlar yerləşdirilmişdir.


      Şərur yallıları xalqımızın tarixi, etnoqrafiyası, mərasimləri, mifoloji inancları, adət-ənənələri və ifaçılıq mədəniyyəti ilə sıx bağlı şəkildə inkişaf edib. Gəmiqayada daş üzərində həkk olunan kütləvi rəqs elementləri Naxçıvanda yallı sənətinin çox qədim tarixə malik olduğundan xəbər verir. Ulu öndərimiz Heydər Əliyev deyirdi:

“Yallılar bizim keçmişimiz, bu günümüz, gələcəyimizdir. Yallı Azərbaycan xalqının qəhrəmanlıq, mərdlik rəmzidir, tarixidir. Bu tarixi heç vaxt unutmaq olmaz. Naxçıvan torpağında bu tarix yaşayır, inkişaf edir və örnək olaraq gələcək nəsillərə qalır”.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri cənab Vasif Talıbovun “Naxçıvan Muxtar Respublikasında Xalq yaradıcılığı günlərinin keçirilməsi haqqında” 2009-cu il 7 fevral tarixli Sərəncamı yallı sənətinin də öyrənilməsi, yaşadılması və təbliğində yeni istiqamətlər müəyyənləşdirmişdir.

“Naxçıvanın üç incisi bizim üçün xüsusilə əzizdir: Əshabi-Kəhf, Gəmiqaya və Şərur yallıları. Biz bu inciləri qoruyub saxlamalıyıq”, – deyən Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri cənab Vasif Talıbovun qayğısı ilə Naxçıvanda yallı sənətinin inkişafı sahəsində kompleks tədbirlər görülmüş, yallılar ilk dəfə nota köçürülmüş, onun əsasında “Naxçıvan-Şərur el yallıları” kitabı nəşr olunmuşdur.

Bu gün muxtar respublikada “Şərur” Xalq Yallı Ansamblı və rayon mədəniyyət şöbələrinin nəzdində 21 yallı qrupu fəaliyyət göstərir. “Şərur” Xalq Yallı Ansamblının fəaliyyəti üçün hər cür şərait yaradılmış, ansamblın ifasından ibarət kompakt disklər hazırlanmışdır. Bu sahədə görülən işlərin davamı olaraq Ali Məclis Sədrinin tapşırığına əsasən Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Naxçıvan Bölməsi və Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi yallı sənəti ilə bağlı tədqiqatlar aparmış, bu irsin UNESCO səviyyəsində qorunması sahəsində tədbirlər həyata keçirmiş, “Şərur” Xalq Yallı Ansamblının fəaliyyəti və Naxçıvanda yallı sənəti ilə bağlı məlumatlar hazırlanıb aidiyyəti üzrə təqdim olunmuşdur.

2018-ci ilin 26 noyabr-1 dekabr tarixlərində Mavriki Respublikasının paytaxtı Port Luis şəhərində UNESCO-nun Qeyri-maddi mədəni irsin qorunması üzrə Hökumətlərarası Komitəsinin növbəti 13-cü sessiyasında qəbul edilən qərarla “Yallı (Köçəri, Tənzərə), Naxçıvanın ənənəvi qrup rəqsləri” UNESCO-nun Təcili Qorunma Siyahısına daxil edilmişdir.

Sözügedən nominasiya sənədi Mədəniyyət Nazirliyi, Xarici İşlər Nazirliyi və Azərbaycan Respublikasının UNESCO yanında daimi nümayəndəliyinin birgə əməkdaşlığı ilə təqdim edilmişdir. Namizədlik sənədinin məhz Naxçıvan adı ilə təqdim edilməsində əsas məqsəd ölkəmizin qədim və tarixi ərazisi olan Naxçıvanda yaşayan əhalinin ənənəvi mədəniyyətinə və xalq yaradıcılığına dünya miqyasında işıq salmaq və tanıtmaq, eyni zamanda bu ənənələri UNESCO səviyyəsində qorumaqdan ibarətdir.

Bununla da Şərur, ələlxüsus “Köçəri” yallısını öz adına çıxmağa çalışan Ermənistanın “Yallı (Köçəri, Tənzərə), Naxçıvanın ənənəvi qrup rəqsləri” nominasiyasına qarşı təxribat xarakterli cəhdlərinin qarşısı alınmış, növbəti dəfə bu ölkəyə layiqli cavab verilmişdir.


      Dekabrın 4-də Heydər Əliyev Uşaq Gənclər Yaradıcılıq Mərkəzində “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı - 2018” devizi altında muxtar respublikamızda ilk dəfə keçirilən “Dram kollektivlərinin ifaçılıq müsabiqəsi”nin qaliblərinin mükafatlandırma mərasimi olub.

Tədbirdə çıxış edən Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova bildirib ki, Azərbaycan xalqının teatr ənənələri çox qədimdən başlayır. Xalqımızın yaratdığı xalq oyunları, meydan və qaravəlli tamaşaları, bayram məzhəkələri teatr sənətimizin ilk nümunələridir.

Naxçıvanda da teatr sənətinə həmişə böyük maraq olmuşdur. Teatr sənətimiz böyük və zəngin bir yol keçərək xalqımızın mənəvi dünyasının, estetik zövqünün formalaşmasında mühüm rol oynamışdır.

Teatrlara sənət adamlarına böyük qayğı ilə yanaşan, onlara sözün əsl mənasında, hamilik edən ümummilli lider Heydər Əliyevin səyi və köməyi nəticəsində milli teatr sənətimiz sürətli inkişaf yoluna qədəm qoymuşdur.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov qədim diyarımızda teatrların fəaliyyətinə hərtərəfli qayğı göstərir. Son illər muxtar respublikada teatrların maddi-texniki bazasının möhkəmləndirilməsi istiqamətində ardıcıl tədbirlər həyata keçirilmiş, teatr binaları yenidən qurulmuş və ya əsaslı təmir olunaraq istifadəyə verilmişdir. Qədim diyarımızda fəaliyyət göstərən C.Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrı, M.T.Sidqi adına Naxçıvan Dövlət Kukla Teatrı, Naxçıvan Dövlət Uşaq Teatrı, 5 xalq teatrı tamaşaçıların mənəvi və estetik zövqünün formalaşmasında, asudə vaxtlarının mənalı təşkilində əhəmiyyətli rol oynayır.

Bu gün muxtar respublikanın şəhər və rayonlarında xalq teatrları uğurla fəaliyyət göstərir. Son illərdə xalq teatrlarının “Kamança”, “Ac həriflər”, “Xəcalət”, “Şöhrət ardınca”, “Ezop”, “Ər və arvad”, “Unuda bilmirəm”, “Qəşəmin yuxusu”, “Dələduz”, “Ev tərbiyəsinin bir şəkli”, “Bəxtsiz cavan”, “Tiflis səfəri”, “Subaylarınızdan görəsiniz”, “Yarım günlük müdir müavini”, “Varlı qadın” kimi tamaşaları ictimaiyyət tərəfindən maraqla qarşılanmışdır.

Nazir qeyd etmişdir ki, bütün bunları xatırlatmaqda məqsədim muxtar respublikamızda gənc aktyor nəslinin yetişməsinin vacib olduğunu göstərməkdir. Muxtar respublikada bu sahədə mühüm addımlar atılır. Gənclərin muxtar respublikanın dövlət və xalq teatrlarına cəlbi günümüzün vacib məsələlərindəndir.

Muxtar respublikamızda ilk dəfə Dram kollektivlərinin ifaçılıq müsabiqəsinin keçirilməsi də bu zərurətdən yaranmışdır. Müsabiqənin keçirilməsi məqsədilə müvafiq əmr imzalanmış və təsdiq olunmuş əsasnaməyə əsasən iyun ayında kollektivlərin qeydiyyatı aparılmış və münsiflər heyəti yaradılmışdır.

Müsabiqənin seçim turunda ümumilikdə 25 kollektiv, Naxçıvan şəhərindən 9, Ordubad rayonundan 6, Babək rayonundan 3, Şahbuz rayonundan 3, Culfa rayonundan 2, Kəngərli və Sədərək rayonlarından 1 kollektiv iştirak etmişdir.

Dram kollektivlərinin ifaçılıq müsabiqəsinin seçim turunun birinci mərhələsi bu ilin oktyabrında Naxçıvan və Ordubad şəhərlərində keçirilmişdir. Naxçıvan şəhəri, Babək, Ordubad, Şahbuz, Kəngərli, Culfa və Sədərək rayonlarından ümumilikdə 25 dram kollektivi iştirak etmişdir. Bu seçim turunda Naxçıvan şəhərindən “Nur” və “Sabit”, Culfa rayonundan “Haçadağ”, Babək rayonundan “Gənclik” və “Səbinə”, Ordubad rayonundan Gilançay” dram kollektivləri əsas tura vəsiqə qazana bilmişlər.

Noyabrın 28-də isə Naxçıvan Dövlət Uşaq Teatrının səhnəsində müsabiqənin əsas turu keçirilmiş, münsiflər heyətinin qərarına əsasən Culfa rayonunun “Haçadağ” dram kollektivi I, Babək rayonunun “Səbinə” dram kollektivi II, həmin rayonun “Gənclik” dram kollektivi isə III yerə layiq görülmüşlər.

Natəvan Qədimova çıxışının sonunda müsabiqənin qaliblərinə və bütün iştirakçılara yeni yaradıcılıq uğurları arzulamış və qeyd etmişdir ki, müsabiqədə fərqlənən istedadları teatrlarımızın böyük səhnəsində də görəcəyimizə inanırıq.

Sonra Dram kollektivlərinin ifaçılıq müsabiqəsində fərqlənmiş kollektivlər Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyinin diplomları ilə təltif edilmişlər.

Mükafatlandırma başa çatdıqdan sonra Naxçıvan Dövlət Uşaq Teatrı “Bu günün çay dəstgahı” tamaşasını təqdim etmişdir. Qeyd edək ki, tamaşa böyük yazıçı və dramaturqumuz C.Məmmədquluzadənin “Çay dəstgahı” alleqorik pyesinin motivləri əsasında hazırlanmışdır. Tamaşanın rejissoru və rəqslərin quruluşçusu Nurbəniz Niftəliyeva, musiqi tərtibatçısı Mirsaleh Seyidovdur. Tamaşadakı rolları Nurlan Qafarzadə (Samovar), Sakinə Məmmədova (Padnos), Mirmehdi Seyidov (Çaynik), Heyran Abdullayeva (Nəlbəki), Uğur Nəsirli (Nökər Əli) və başqaları canlandırırlar.

Tamaşa maraqla qarşılanmışdır.


      Dekabrın 3-də “Duzdağ” oteldə yerləşən Naxçıvan Duz Muzeyinin internet saytının təqdimat mərasimi keçirilmişdir.

Naxçıvan Duz Muzeyinin internet saytının təqdimat mərasimində çıxış edən muzeyin direktoru Camal Babayev deyib ki, Naxçıvan Duz Muzeyi Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 12 sentyabr 2017 ci il tarixli Sərəncamına əsasən yaradılmışdır. Naxçıvan Muxtar Respublikasının çox qədim tarixi vardır. Əlverişli təbii-coğrafi şəraiti olan Naxçıvan ərazisi dünyada insanın formalaşdığı ilk məskənlərdən və insanın yaratdığı ilkin şəhər mədəniyyətinin mərkəzlərindən biridir. İlkin şəhər mədəniyyətinin yaranması bir sıra amillərlə bağlıdır. Təbii-coğrafi şərait, coğrafi mövqe, su və torpaq ehtiyatının bolluğu şəhər mədəniyyətinin yaranmasında mühüm rol oynamışdır. Bütün bu amillər Naxçıvan diyarı üçün xarakterikdir. Bu ərazidəki ibtidai insanlar Neolit dövründən başlayaraq Sədərək, Ovçulartəpəsi, Duzdağ kimi yerlərdə məskən salmışlar. Naxçıvanda ilkin şəhər mədəniyyətinin yaranmasının əsas səbəblərindən biri də yaxınlıqdakı duz mədənlərinin olmasıdır. Naxçıvan şəhərinin tarixi Duzdağın tarixi ilə sıx əlaqədardır. Duz mədənləri həm Naxçıvanın daş dövrünü, həm də bu şəhərin yaşını müəyyən etmək baxımından çox əhəmiyyətli tədqiqat obyektidir.

“Naxçıvan Duz Muzeyi”nin yaradılmasında əsas məqsəd Naxçıvan duzunun tarixdə oynadığı mühüm rolu bütün dünyaya çatdırmaq, aparılan elmi tədqiqat işlərinin sistemləşdirməsini və elmi araşdırmalar nəticəsində əldə olunan maddi mədəniyyət nümunələrinin qorunub saxlanmasını və təbliğini təmin etməkdir. Açılışı 25 aprel 2018-ci il tarixdə olan muzeydə hal-hazırda 103 eksponat nümayiş olunur. Bu eksponatlar arasında daş duzdan hazırlanmış əl işləri, Duzdağ ərazisindən tapılmış daş əmək alətləri, Duzdağ haqqında nəşr olunmuş qəzet və jurnal materialları, duz kristalları, daş gürzlər və daş çəkiclər muzeyin dəyərli eksponatları sırasında dayanırlar. Muzeydə həmçinin ümumilli lider Heydər Əliyevin Naxçıvan haqqında söylədiyi dəyərli fikirlər nümayiş olunur:

“Azərbaycanın siyasi, iqtisadi, mədəni və elmi həyatında özünə məxsus rol oynayan Naxçıvanın hər daşı hər qayası tarixin canlı şahididir”. Qeyd olunmuşdur ki, Naxçıvan duzunun qədim tarixinə və Naxçıvan Duz Muzeyinə göstərilən dövlət qayğısının daha bir nümunəsi Naxçıvan Duz Muzeyinin saytının yaradılmasıdır. Sonra muzeyin saytı haqqında məlumat verilmişdir. Sayt 7 bölmə və 3 alt bölmədən ibarətdir.

Ana səhifədə “Naxçıvan Duz Muzeyi”nin yaradılması haqqında Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 12 sentyabr 2017-ci tarixli Sərəncamı yerləşdirilmişdir.

Naxçıvan Duz Muzeyi bölməsi “Naxçıvan Duz Muzeyi haqqında”, “Tədbirlər” , “Naxçıvan duzu tarixi mənbələrdə” alt bölmələrindən ibarətdir.

Saytın Elektron kitabxana bölməsində müxtəlif illərdə Naxçıvan duzu haqqında nəşr olunan elmi ədəbiyyatlar jurnal və qəzet materialları yerləşdirilmişdir.

Saytda izləyicilər Naxçıvan Duz Muzeyi, o cümlədən Naxçıvan duzu haqqında, Duzdağ haqqında yerləşdirilmiş materiallarla, eyni zamanda qalereya və video bölməsində fotoşəkillər və videoçarxlarla yaxından tanış ola bilərlər.

Sayta yerləşdirilmiş virtual səyahət bölməsi vasitəsilə dünyanın istənilən nöqtəsindən izləyicilər muzeyə virtual səyahət edəcəklər.

Əlaqə bölməsində muzeyin ünvanı, e-mail və web sayt haqqında məlumatlar yerləşdirilmişdir.


      Dekabrın 2-də Naxçıvan şəhərindəki Hüseyn Cavid məqbərəsinin qarşısında Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin və “Cabir Novruz” Mədəniyyət Fondunun birgə təşkilatçılığı ilə görkəmli şair Mikayıl Müşfiqin 110 illik yubileyi ilə bağlı tədbir keçirilib.

Qonaqlar əvvəlcə ümummilli ­lider Heydər Əliyevin Naxçıvan şəhərinin baş meydanında əzəmətlə ucaldılan abidəsini ziyarət edib, Heydər Əliyev Muzeyi ilə tanış olublar.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikası Yazıçılar Birliyinin sədri, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Asim Əliyev açaraq “Mikayıl Müşfiqin 110 illiyinin qeyd edilməsi haqqında” Azərbaycan Respublikası Prezidentinin 2018-ci il 17 may tarixli Sərəncamının əhəmiyyətindən danışıb, ölkəmizdə ədəbiyyata, şair və yazıçıların yaradıcılığına göstərilən dövlət qayğısını diqqətə çatdırıb.

Bildirilib ki, həyat və gözəllik aşiqi olan Mikayıl Müşfiq ədəbiyyatda, həyatda bir şimşək ömrü yaşadı. Ancaq qısa zaman kəsiyində gözəl şeirləri, poemaları, mənzum nağılları, tərcümələri, bir sözlə, maraqlı və orijinal əsərləri ilə ədəbiyyatımızda parlaq, dərin iz qoydu. Onun sevgi, gözəllik, sədaqət, sosial və mədəni məsələlərə həsr etdiyi şeirləri bu gün də sadəliyi, bədiiliyi, axıcılığı, gözəlliyi ilə seçilir və böyük oxucu kütləsi tərəfindən sevilə-sevilə oxunur. Dərin lirizmə malik və doğma dilin bütün gözəlliklərini özündə ehtiva edən bənzərsiz poetik nümunələri ilə Azərbaycanın çoxəsrlik bədii fikir xəzinəsini daha da zənginləşdirən Mikayıl Müşfiq əsərlərinin başlıca keyfiyyətləri forma yeniliyi, məzmun genişliyi, romantik əhval-ruhiyyə və yüksək həyat eşqidir. Bu tədbirin ümummilli liderimiz Heydər Əliyev tərəfindən repressiya qurbanlarına əbədi ehtiram nümunəsi kimi ucaldılan Hüseyn Cavid məqbərəsi önündə keçirilməsi milli-mənəvi irsimizə, ədəbiyyatımıza qayğının davamı kimi böyük məna daşıyır.

Qeyd edilib ki, bu gün anadan olmasının 110 illiyi Naxçıvan tor­­pağında qeyd olunan nakam ­taleli şairimiz Mikayıl Müşfiq ömrünün və yaradıcılığının çiçəklənən dövründə sovet imperiyasının repressiya qurbanlarından birinə çevrilsə də, əbədiyyət qazanan xoşbəxt taleli şairdir. Ölümündən 80 il keçməsinə baxmayaraq, xalqımız bu gün də Mikayıl Müşfiqi tükənməz bir məhəbbətlə sevir və sevəcək.

“Cabir Novruz” Mədəniyyət Fondunun nümayəndəsi, Əməkdar jurnalist, pedaqogika üzrə fəlsəfə doktoru Qafar Əsgərzadə çıxış edərək vurğulayıb ki, sağlığında şairin on kitabı işıq üzü görüb. “Çağlayan” adlı sonuncu, on birinci kitabı şair bəraət aldıqdan sonra çap edilib. Mikayıl Müşfiqin ömür-gün yoldaşı Dilbər Axundzadənin 1968-ci ildə “Müşfiqli günlərim” adlı xatirələr kitabı nəşr olunub, kitabın son genişləndirilmiş nəşri 2005-ci ildə işıq üzü görüb. Vurğulanıb ki, nakam şair Azərbaycan xalqı üçün əsl sənət xəzinəsini yadigar qoyub. Dərin emosionallıq, ahəngdarlıq, yığcamlıq şifahi xalq və yazılı klassik ədəbiyyatımızdan bəhrələnən Mikayıl Müşfiq poeziyasının əsas bədii keyfiyyətləridir. O, lirik-epik lövhələrin, peyzajların ən mükəmməl nümunələrini yaradıb. Nə qədər ki dünyada sevgi, məhəbbət var Müşfiq poeziyası da yaşayacaq.

Qeyd olunub ki, Mikayıl Müşfiqin şəxsiyyəti milli şüur və vətənpərvərliyin timsalı, yaradıcılığı isə gənc nəslin milli mənlik şüurunun inkişaf etdirilməsi və gənclərimizdə vətənpərvərlik hisslərinin tərbiyəsində əvəzsiz xəzinədir.

Qafar Əsgərzadə “Cabir Novruz” Mədəniyyət Fondu adından tədbirin doğma Naxçıvanda keçirilməsinə şərait yaratdığına görə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri cənab Vasif Talıbova dərin minnətdarlığını bildirib. Daha sonra filologiya elmləri doktoru, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar elm xadimi Hüseyn Həşimli “Mikayıl Müşfiq poeziyası ədəbi-tarixi yaddaş işığında”, filo­logiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Ramiz Qasımov “Gənc şairin böyük sənətkarlığı” mövzularında çıxış ediblər. “Cabir Novruz” Mədəniyyət Fondunun nümayəndəsi, Əməkdar müəllim Nəcməddin Mürvətov və Mikayıl Müşfiqin yaxın qohumu Vahab İsmayılzadə çıxış edərək şairin şeirlərindən nümunələr səsləndiriblər.

Sonda kompozisiya göstərilib. Kompozisiyada Əhməd Cavad obrazını Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Nürəddin Mehdixanlı, Müşfiq obrazını gənc aktyor Toğrul Rza, Hüseyn Cavid obrazını Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının aktyoru, Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Həsən Ağasoy ifa ediblər. Sonra Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Rəşad İlyasovun ifasında musiqi nömrələri dinlənilib. Tədbir iştirakçıları Hüseyn Cavidin ev-muzeyini də ziyarət ediblər.



      Yaxın Şərqin qədim ticarət mərkəzlərindən biri olan və Böyük İpək Yolunun üzərində yerləşən Naxçıvandakı körpülər tarixi-mədəni irsimizin bir parçasıdır. Karvan yollarını birləşdirən qədim körpülər memarlıq quruluşu və mühəndislik texnikası ilə seçilib, xalqımızın mədəni inkişafının göstəricisinə çevrilib. Muxtar respublikada tarixi abidələrin bərpası sahəsində görülən işlər qədim memarlıq abidələri olan körpüləri də əhatə edib.

Noyabrın 30-da Qazançı körpüsü tarixi-memarlıq abidəsi bərpadan sonra istifadəyə verilib.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri Vasif Talıbov körpünün bərpadan sonrakı vəziyyəti ilə tanış olub.

Məlumat verilib ki, Qazançı körpüsü XVII əsrin əvvəlində Şərq memarlıq üslubunda inşa edilmiş tarixi-memarlıq abidəsidir. Birtağlı körpünün tikintisində müxtəlif həcmli çaydaşları, bərkidici kimi isə əhəng məhlulundan istifadə edilib. Böyük İpək yolunun üzərində yerləşən bu körpü üzərindən vaxtilə Qazançıdan Şərq istiqamətində uzanan və Ordubad ərazisində əsas yola birləşən karvan yolları keçib. Qazançı körpüsü Azərbaycanın biraşırımlı körpülərinin ən yaxşı nümunəsi sayılır. Körpünün eni 3,55 metr, uzunluğu 10,85 metr, hündürlüyü 8,8 metrdir.

Qazançı körpüsü Ali Məclis Sədrinin tapşırığına əsasən bərpa olunub. Körpünün yükdaşıyan dağ hissəsinin aşınmış daşları dəyişdirilib, daşlar arası təmizlənərək əhəng məhlulu ilə bərkidilib. Körpünün şimal tərəfdən yol ilə birləşmə hissəsi orijinallığı saxlanılmaqla bərpa edilib, nəticədə körpünün uzunluğu 50 metrə çatıb. Ətrafda 120 metr sahilbərkitmə işləri görülüb, 50 metr dəmir-betondan istinad divarı salınaraq üzəri dağ daşları ilə üzlənib.

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Naxçıvan bölməsinin sədri, akademik İsmayıl Hacıyev muxtar respublika ziyalıları və elm adamları adından minnətdarlıq edərək deyib: Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin tarixi-mədəni irsimizin qorunub yaşadılması sahəsində həyata keçirdiyi tədbirlər, bu sahədə imzaladığı sərəncamlar mühüm elmi əhəmiyyətə malikdir. Bu gün Naxçıvanda tariximizə sahib çıxılır. Son illər 70-dən artıq abidəmiz bərpa olunub. XVII əsrin memarlıq abidəsi olan Qazançı körpüsünün bərpası da bu sahədə görülən işlərin davamı kimi elm adamlarının qarşısına mühüm vəzifələr qoyur.

Ali Məclisin Sədri muxtar respublikada bərpa olunmayan tarixi abidələrin müəyyənləşdirilməsi və onlarda bərpa işlərinin aparılması, Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının Naxçıvan Bölməsi tərəfindən Qazançı körpüsü haqqında tarixi mənbələrdən məlumatların toplanması və monoqrafiya şəkilində nəşr olunması, Qazançı körpüsü haqqında materialların və fotoşəkillərin internetdə yerləşdirilməsi və tanıdılması barədə tapşırıqlar verib.


      Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrında Amerika Birləşmiş Ştatlarının Azərbaycandakı səfirliyinin dəstəyi ilə ölkəmizin ilk inklüziv teatrı olan “ƏSA” teatrının kollektivi amerikalı yazıçı, ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatçısı Con Steinbeqin eyniadlı əsərinin motivləri əsasında hazırladığı“Adamlar və siçanlar” tamaşasını nümayiş etdirib. Tamaşa başlanmazdan əvvəl “ƏSA” teatr­ının rəhbəri Nihad Qulamzadə teatrın fəaliyyətindən bəhs edib, tamaşa üçün yaradılan şəraitə görə minnətdarlıq edib.

Tədbirdə Naxçıvan Muxtar Respublikasının əmək və əhalinin sosial müdafiəsi naziri Cavid Səfərov çıxış edərək muxtar respublikada sağlamlıq imkanları məhdud insanlar üçün görülən tədbirlərdən danışıb, teatrsevərləri əlamətdar hadisə münasibətilə təbrik edib.

Amerika Birləşmiş Ştatlarının Azərbaycandakı səfirliyinin müvəqqəti işlər vəkili Uilyam Qil çıxışında Naxçıvanda olmaqdan məmnunluğunu ifadə edib, tamaşaya qoyulan əsərin əhəmiyyətindən söhbət açıb. Sonra tamaşa teatrsevərlərə təqdim olunub.

Quruluşçu rejissoru Nihad Qulamzadə olan tamaşada baş rolları Elşən Əsgərov (Lenni) və Elvin Mirzəyev (Corc) ifa ediblər. Rollarda Niyaz Qasımov (Kandi), Səmayə Ağayarova (Qız), İmran Lalayev (Slim), Günay Məmmədova (Klara xala), Fərid Əliyev (Karlson), Coşqun Məmmədov (Sahib), Asim Səfərov (Sahibin köməkçisi) iştirak ediblər. Dramatik janrda olan tamaşada, ümumilikdə, 10 aktyor rol alıb ki, onlardan da 7-si fiziki imkanları məhdud şəxsdir.

Tamaşa, əsasən, insanlar arasında olan dostluq münasibətlərindən bəhs edir. Belə ki, Lenni və Corc adlı iki dostdan biri xəstə, yekəpər və güclü, digəri isə ağıllı və gücsüzdür. Onlar arzu və xəyallarını həyata keçirmək üçün birgə mübarizə aparırlar. Tamaşada insan sevdiyi dostuna görə nələrdən imtina edə bilər sualına cavab tapılır. Səhnə əsəri bu baxımdan mühüm aktuallıq kəsb edir.

3 dekabr – Beynəlxalq Əlillər Günü münasibətilə Naxçıvanda sağlamlıq imkanları məhdud şəxslər üçün göstərilən, sayca 4-cü tamaşa teatrsevərlər tərəfindən böyük maraqla qarşılanıb.


      Noyabrın 30-da Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət, Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi nazirliklərinin birgə təşkilatçılığı ilə Naxçıvan Şəhər “Gənclik” Mərkəzində “Beynəlxalq Əlillər Günü” ilə bağlı tədbir keçirilib.

Tədbir iştirakçıları əvvəlcə “Gənclik” Mərkəzinin foyesində təşkil olunmuş uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəblərində təhsil alan sağlamlıq imkanları məhdud şagirdlərin əl işlərindən ibarət sərgi ilə tanış olublar.

Sonra tədbiri giriş sözü il Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova açaraq bildirib ki, uşaqların yüksək qayğı ilə əhatə olunması, əlverişli mənəvi və sosial mühitdə böyüməsi üçün zəruri şəraitin yaradılması, onların şəxsiyyət kimi formalaşdırılması əsası ümummilli lider Heydər Əliyev tərəfindən qoyulmuş dövlət uşaq siyasətinin mühüm istiqamətlərindən birini təşkil edir.

Bütün bunların bariz nümunəsini Naxçıvan Muxtar Respublikasının timsalında görmək mümkündür. Muxtar respublikamızda uşaqların sağlam böyümələri və təhsil almaları üçün hər cür şərait yaradılmışdır. Bu gün muxtar respublika əhalisinin 35 faizdən çoxunu uşaqlar təşkil edir.

Qədim diyarımızda uşaqların intellektual, fiziki və psixoloji inkişafının, onların şəxsiyyətinin hərtərəfli formalaşması, uşaqların mədəni yaradıcılıq mühitində böyüməsi və idmanla məşğul olması üçün hər cür şərait yaradılmışdır.

Qeyd olunub ki, uşaqların istedadlarının üzə çıxarılması, asudə vaxtlarının düzgün təşkili, cəmiyyətin ictimai-mədəni həyatındakı iştirakını təmin etmək üçün müxtəlif tədbirlər həyata keçirilir. Bu mənada muxtar respublikada fəaliyyət göstərən M.T.Sidqi adına Naxçıvan Dövlət Kukla Teatrı, Naxçıvan Dövlət Uşaq Teatrı, Uşaq Filarmoniyası, Uşaq Kitabxanası, uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəbləri, muzeylər kimi mədəniyyət ocaqları xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Naxçıvan Muxtar Respublikasında gənc istedadlara dövlət qayğısının artırılması haqqında” 2012-ci il 31 yanvar tarixli Fərmanına uyğun olaraq “Gənc istedadların Qızıl kitabı”nın təsis edilməsi, 8 istedadlı uşağın adının bu kitaba yazılması və onlara xüsusi aylıq təqaüdlərin verilməsi istedadlı uşaqlara göstərilən qayğının daha bir ifadəsidir.

Muxtar respublikamızda sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların sosial müdafiəsi, cəmiyyətə inteqrasiyası istiqamətində də kompleks tədbirlər həyata keçirilir. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 2016-cı il 11 yanvar tarixli Sərəncamı ilə təsdiq edilmiş “2016-2020-ci illərdə Naxçıvan Muxtar Respublikasında sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların təhsili və reabilitasiyası üzrə Dövlət Proqramı”nın icrası da bu istiqamətdə qəbul edilən mühüm dövlət sənədlərindəndir.

Vurğulanıb ki, Dövlət Proqramının icrası ilə bağlı sağlamlıq imkanları məhdud uşaqlar arasında müxtəlif yarış və müsabiqələrin keçirilməsi, onların asudə vaxtlarının səmərəli təşkili ilə yanaşı, istedadlarının üzə çıxarılması daim diqqətdə saxlanılır.

Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət Nazirliyi də Dövlət Proqramından irəli gələn vəzifələri yerinə yetirməyə çalışır, proqramın icrası istiqamətində fəal işlər aparır. Belə ki, həmin kateqoriyadan olan uşaqların tarixi abidələrə və muzeylərə ekskursiyaları təşkil edilir, onlar üçün film, konsert proqramı və tamaşalar nümayiş olunur, yaradıcı uşaqların üzə çıxarılması məqsədilə müsabiqələr keçirilir. Müxtəlif kateqoriyalardan olan uşaqların iştirakı ilə solo konsert və tamaşalar hazırlanır, rəsm və əl işlərindən ibarət sərgilər təşkil edilir. A.Babayev adına Uşaq Kitabxanası bu qəbildən olan uşaqların ailələrinə səyyari kitabxana xidməti göstərir.

Sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların Naxçıvan Musiqi Kolleci, uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəblərinə cəlbi sahəsində də işlər davam etdirilir. Hazırda sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların 104 nəfəri haqqında məlumat nazirliyin məlumat bazasında qeydiyyatdadır.

Bu gün “3 dekabr - Beynəlxalq Əlillər Günü” münasibətilə təşkil olunan konsert proqramı və sərgi də bu istiqamətdə aparılan işlərin məntiqi davamıdır. Bütün bunlar həm də onu göstərir ki, Dövlət Proqramından irəli gələn vəzifələrin yerinə yetirilməsi kompleks halında bəhrəsini verir, onların cəmiyyətə inteqrasiyası istiqamətində yeni keyfiyyət dəyişikliyi yaranır. Proqramdan irəli gələn vəzifələr bundan sonra da davamlı şəkildə yerinə yetiriləcəkdir.

Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi naziri Cavid Səfərov çıxış etmişdir. Nazir çıxışında bildirmişdir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 2016-cı il 11 yanvar tarixli Sərəncamı ilə təsdiq edilmiş “2016-2020-ci illərdə Naxçıvan Muxtar Respublikasında sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların təhsili və reabilitasiyası üzrə Dövlət Proqramı” Naxçıvan Muxtar Respublikasında sağlamlıq imkanları məhdud uşaqların inkluziv təhsil imkanlarının genişlənməsinə və cəmiyyətin inteqrasiyasına əlverişli şərait yaradıb. Bu ilin ötən dövründə də Dövlət Proqramın icrası diqqətdə saxlanılıb.

Nazir çıxışının sonunda sağlamlıq imkanları məhdud uşaqlara peşə təhsilində, musiqi təhsilində və keçirilən müsabiqələrdə uğurlar arzulayıb.

Sonra uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəblərində təhsil alan sağlamlıq imkanları məhdud şagirdlərin ifasında konsert olub. Konsertdə şagirdlərin ifasında ritmik muğam, xalq rəqsləri, görkəmli Azərbaycan bəstəkarları Üzeyir Hacıbəyov, Cahangir Cahangirov, Tofiq Quliyev, Vasif Adıgözəlov və başqalarının müxtəlif janrlı əsərləri səsləndirilmişdir. Şagirdlərdən Elməddin Əliyev, Elnarə Quliyeva, Cəsarət Əsədov, Arzu Hüseynova, Mahmud Hacıyev başqalarının ifaları alqışlarla qarşılanıb.


      Noyabrın 27-də Naxçıvan şəhərindəki “Gənclik” Mərkəzində Naxçıvan Dövlət Uşaq Filarmoniyasının Xor kollektivinin “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı-2018” devizi altında ilk konserti olub.

Qeyd edək ki, uşaqların istedadının üzə çıxarılmasında Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 19 aprel 2010-cu il tarixli Sərəncamı ilə yaradılan Naxçıvan Dövlət Uşaq Filarmoniyasının mühüm rolu vardır. Filarmoniyada bu günə kimi xalq çalğı alətləri, kamera orkestri, mahnı və rəqs kollektivi, xor kollektivi fəaliyyət göstərsə də bu kollektivin ayrıca konserti olmamışdı. İlk konsertin təşkili dünən baş tutmuşdur. Kollektivə muxtar respublikanın uşaq musiqi və incəsənət məktəblərindən öz ifaçılıq istedadı ilə seçilən şagirdlər cəlb edilmişlər. Hazırda muxtar respublikada 26 uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəbi fəaliyyət göstərir. İl ərzində bu mədəniyyət ocaqlarında “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı-2018”ə həsr olunmuş və bu deviz altında çoxsaylı konsertlər təşkil olunmuş, sərgilər yaradılmışdır. Naxçıvan Dövlət Uşaq Filarmoniyası da 2018-ci ildə “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı-2018” bağlı tədbirlər keçirmişdir.

Xor sənəti zəngin Azərbaycan musiqisinin ayrılmaz qollarından biridir. Xorla oxunan xalq mahnıları, mərasim havaları hələ qədimdən məlumdur. Üzeyir Hacıbəyov, Qara Qarayev, Fikrət Əmirov, Vasif Adıgözəlov, Ramiz Mirişli, Cahangir Cahangirov xor üçün gözəl əsərlər bəstələmişlər. Bəstəkarlarımız bir sıra xalq mahnılarını da xor üçün işləmişlər.

Xor qədim incəsənət növlərindən biri kimi bütün dünya xalqlarının mədəniyyətində geniş yayılmışdır. İnsan mahiyyəti, insan tərbiyəsinin özü xor ifasında, insanların vokal istedadını izah edilməz dərəcədə dərin və təbii şəkildə təcəssüm etdirir. Xor ifası həyatın özü ilə sıx birləşir, onun ayrılmaz hissəsi olur. O hissləri, xəyalları, oxuyan insanların iradələrini birləşdirir, onların zövqlərini və qəlblərini tərbiyələndirir. Xor ifası insanın estetik təkmilləşməsinə, mənəvi zənginləşməsinə geniş imkanlar yaradır. Dünyanın bir çox tanınmış musiqiçiləri, pedaqoqları xor musiqisinə xüsusi əhəmiyyət vermiş və onun uşaqların tərbiyəsində rolunu qeyd etmişlər. Böyük rus pedaqoqu K.D.Uşinski xor ifaçılığına hələ uşaq yaşlarından başlamağın əhəmiyyətini qeyd etmişdir.

Naxçıvan Dövlət Uşaq Filarmoniyasının yeni yaradılan Xor kollektivinin ifasında bir-birindən maraqlı xor əsərləri səslənmişdir.

Konsertdə tanınmış Azərbaycan bəstəkarları Emin Sabitoğlu, Müslüm Maqomayev, Musa Mirzəyev, Rəşid Məmmədovun xor üçün bəstələdiyi əsərlərlə yanaşı, rus və Azərbaycan bəstəkarlarının musiqi əsərləri ifa edilmişdir. “Naxçıvan marşı”, “Ey Vətən”, “Sənsən xilaskar”, “Xoşbəxt olsun uşaqlar”, “Odlar yurdu Azərbaycan”, “Minnətdarlıq”, “Dostluq mahnısı” xor əsərləri alqışlarla qarşılanmışdır. Naxçıvan Dövlət Uşaq Filarmoniyası Xor kollektivinin ilk baş tutan bu konserti repertuar zənginliyi ilə də seçilirdi. Uşaqlar üçün gözəl musiqi əsərlərinin müəllifi görkəmli rus bəstəkarı V.Şainskinin “Birlikdə addımlayaq”, “Timsah Qenanın mahnısı” və Avropa bəstəkarlarından G.M.Rodriguezin “La composita”sı xor kollektivi tərəfindən uğurla ifa edildi.

Qeyd edək ki, konsertdə Elmira Hüseynova xormeysterlik, Səxavət Rəhimov isə konsertmeysterlik etmişlər. Xor kollektivini zərb musiqi alətində Ramil Cəfərov müşayiət etmişdir.

Xor kollektivinin ilk konsertində Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova iştirak etmişdir.


      Noyabrın 16-da Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə Naxçıvan şəhərindəki Dövlət Bayrağı Muzeyində Naxçıvan Muxtar Respublikasının Dövlət Bayrağı Günü ilə bağlı tədbir keçirilib.

Tədbiri Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova açaraq bildirib ki, Naxçıvan Azərbaycanın milli dövlətçilik tarixində mühüm yer tutur. Dünya sivilizasiyasına möhtəşəm mədəniyyət nümunələri bəxş edən bu qədim diyar həm də Azərbaycan xalqının yüzillər boyu formalaşmış böyük dövlətçilik ənənələrini özündə yaşadır. Qədim tarixə, zəngin dəyərlərə malik olan xalqımızın yenilməzlik ruhu bu gün milli siyasət və ideologiyanın ən mühüm simvolu olan Azərbaycanın üçrəngli bayrağında öz təsdiqini tapmış, 28 il bundan əvvəl, 1990-cı il noyabrın 17-də ümummilli lider Heydər Əliyevin rəhbərliyi ilə Naxçıvanda əbədi yüksəkliyə qaldırılmışdır.

Qeyd olunub ki, Naxçıvanın ötən əsrin 20-ci illərində qazandığı milli sərvəti – muxtariyyəti Azərbaycan dövlətçiliyinin inkişafı, tarixi ənənələrin qorunub yaşadılması istiqamətində atılan əsaslı addımlar üçün zəmin hazırlamışdır. Belə ki, Naxçıvanın muxtar dövlət olması 1990-cı il noyabrın 17-də ulu öndər Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin üçrəngli bayrağının muxtar respublikanın Dövlət Bayrağı kimi qəbul edilməsi qarşısında heç bir siyasi-hüquqi maneənin olmamasına şərait yaratmış və müstəqil Azərbaycan Respublikasının dövlət quruculuğu prosesi Naxçıvandan başlanılmışdır. Ulu öndərin sədrliyi ilə keçirilən Naxçıvan Muxtar Sovet Sosialist Respublikası Ali Sovetinin sessiyasında böyük dövlət xadiminin təşəbbüsü ilə ilk dəfə olaraq Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin üçrəngli bayrağı Naxçıvan Muxtar Respublikasının Dövlət Bayrağı kimi qəbul olunmuşdur.

Müstəqilliyimizin, dövlətçiliyimizin və milli dəyərlərimizin daşıyıcısı olan üçrəngli bayrağımıza ümumxalq sevgisinin formalaşdırılması Heydər Əliyev siyasi yolunun əsasını təşkil edir.

Vurğulanıb ki, çoxəsrlik dövlətçilik tariximizdə qəbul olunmuş rəmzlərin, rəsmi şəkildə istifadə edilmiş bayraqların bütöv bir sistem halında tədqiq edilməsi milli ideologiyanın tarixi köklərini və mahiyyətini müəyyən etmək baxımından mühüm əhəmiyyətə malikdir. Bu mənada, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Naxçıvan şəhərində Dövlət Bayrağı Meydanı və Muzeyinin yaradılması haqqında” 2014-cü il avqustun 22-də imzaladığı Sərəncam tarixi əhəmiyyət daşıyır. Sərəncamın icrasına uyğun olaraq Naxçıvan şəhərində yaradılan və 2014-cü ildə Azərbaycan dövlətçiliyi üçün tarixi əhəmiyyət kəsb edən bir gündə – noyabrın 17-də keçirilən Dövlət Bayrağı Meydanı və Muzeyinin açılış mərasimi, həmçinin həmin gün - 2014-cü il 17 noyabr tarixli Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Naxçıvan Muxtar Respublikasının Dövlət Bayrağı haqqında” Sərəncamı və hər il noyabr ayının 17-sinin Naxçıvan Muxtar Respublikasının Dövlət Bayrağı Günü kimi qeyd edilməsi ulu öndər Heydər Əliyevin yoluna sədaqətin ifadəsidir.

Azərbaycanın üçrəngli bayrağı dövlətimizin müstəqilliyinin, xalqımızın milli mənsubiyyətinin, tarixinin, mənəvi dünyasının rəmzidir. Hər bir Azərbaycan vətəndaşı bayrağımıza ehtiram göstərir. Azərbaycan əsgəri Vətənin suverenliyinin və ərazi bütövlüyünün qorunması ilə bağlı ali missiyanı öz üzərinə götürərkən üçrəngli bayrağa and içir. 17 noyabr tarixinin - Naxçıvan Muxtar Respublikasının Dövlət Bayrağı Gününün qeyd edilməsi hər bir Azərbaycanlı vətəndaşına Azərbaycan dövlətinin və xalqının imzasını əbədi təsdiq edən qürurunu yaşadır.

Sonra muzeyin ekspozisiyasına baxış olub.


      Noyabrın 16-da C.Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrında Bəstəkarlar Təşkilatının 40 illiyinə həsr olunmuş tədbir keçirilib.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova açaraq bildirib ki, 40 illik yubileyi qeyd edilən Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatı ümummilli lider Heydər Əliyevin təşəbbüsü və qayğısı ilə 1978-ci ildə Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqının Naxçıvan Təşkilatı kimi yaradılmış və Naxçıvanda musiqi sənətinin yüksəlişinə stimul vermişdir. Ötən 40 il ərzində bu təşkilat muxtar respublikanın ictimai-mədəni həyatında fəal iştirak etmiş, milli musiqi mədəniyyətinin zənginləşməsi yolunda səmərəli fəaliyyət göstərmişdir. Müstəqillik illərində muxtar respublikada Bəstəkarlar Təşkilatının fəaliyyəti üçün hərtərəfli şərait yaradılmış, onun sıralarına yeni üzvlər qəbul edilmişdir. Bu illərdə Naxçıvan bəstəkarlarının böyük uğurları olmuşdur.

Təqdirəlayiq haldır ki, Naxçıvan Bəstəkarlar Təşkilatının üzvlərinin yeni əsərləri muxtar respublikanın musiqi kollektivlərinin ifasında geniş tamaşaçı kütləsinə təqdim olunur. Bu gün bəstəkarlarımızın sırasında gənc, orta və yaşlı nəslin nümayəndələri bir addımlayırlar. Bu vəhdət həm də yaradıcılıq uğurlarının, sənət və təcrübə ənənələrinin yaranmasında mühüm rol oynayır. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri cənab Vasif Talıbov demişdir: “Azərbaycan musiqisi xalqımızın zəngin mədəniyyətini və milli dəyərlərini bütün dünyaya nümayiş etdirir. Mərasim-məişət nəğmələrimiz, muğam və aşıq yaradıcılığımız, Naxçıvandakı Gəmiqaya abidələrində əks olunan yallı elementləri bir tərəfdən bəşəriyyətin ilkin melodiya və ritm sənəti haqqında məlumat verirsə, digər tərəfdən musiqi mədəniyyətimizin nə qədər zəngin olduğunu göstərir”.

Naxçıvan Muxtar Respublikasında milli musiqimizin inkişafına hərtərəfli dövlət qayğısı göstərilir. Mədəniyyətimizin bütün sahələri kimi musiqi sənətimiz də bu qayğıdan bəhrələnir. Son illərdə bu sahədə görülən işlərin miqyası xüsusilə genişlənmişdir. Naxçıvan şəhərində, rayon mərkəzlərində yeni musiqi məktəbləri inşa olunaraq istifadəyə verilmiş, Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının, Naxçıvan Dövlət Uşaq Filarmoniyasının, Naxçıvan Musiqi Kollecinin maddi-texniki bazası gücləndirilmiş, Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatının, Aşıqlar Birliyinin fəaliyyəti üçün iş şəraiti təmin edilmişdir. Muxtar respublikamızda gənc nəslin musiqi təhsilinə də xüsusi diqqət yetirilir. 1998-ci ildə Naxçıvan Dövlət Universitetinin İncəsənət fakültəsinin nəzdində konservatoriyanın fəaliyyətə başlaması isə ali təhsilli musiqiçi kadrların yetişdirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyətə malikdir. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Ali və orta ixtisas təhsili müəssisələrində ixtisasların müvafiq təşkilatlara hamiliyə verilməsi haqqında” 27 iyul 2015-ci il tarixli Sərəncamında musiqi tədrisi sahəsində yeni imkanlar açmışdır. Bu məqsədlə təcrübələr, ustad dərslər təşkil olunur, gənc musiqiçilərin peşəkar bəstəkar və musiqiçilərlə görüşləri, həmçinin istedadlı tələbələrin solo konsertləri keçirilir.

Vurğulanıb ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Naxçıvan Muxtar Respublikasında Xalq yaradıcılığı günlərinin keçirilməsi haqqında” 2009-cu il 7 fevral tarixli Sərəncamından sonra Azərbaycan xalqının qədim mədəni irsini yaşadan xalq musiqisi, yallılar, xalq rəqsləri, toy adətləri təbliğ olunmağa başlamışdır. Muxtar respublikada son illər xalq musiqisinin, yallılarımızın, muğamlarımızın nota köçürülməsi sahəsində də işlər görülmüş, “Naxçıvan-Şərur el yallıları”, “Naxçıvan bəstəkarlarının uşaq mahnıları”, “Azərbaycan muğamları” və başqa dəyərli kitablar nəşr edilmişdir.

Muxtar respublikanın musiqi kollektivlərinin əməyi dövlətimiz tərəfindən yüksək qiymətləndirilmiş, səmərəli fəaliyyətlərinə görə musiqiçilərimiz Azərbaycan Respublikasının və Naxçıvan Muxtar Respublikasının fəxri adlarına, Prezident təqaüdü və mükafatlarına layiq görülmüşlər. Naxçıvan bəstəkarları da bu qayğıdan bəhrələnərək yeni-yeni musiqi əsərləri yazaraq ölkəmizin musiqi mədəniyyətinə öz töhfələrini verirlər.

Nazir çıxışının sonunda Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatına gələcək fəaliyyətində və muxtar respublikanın musiqi mədəniyyətinin inkişaf etdirilməsində yeni-yeni uğurlar arzulamış və mədəniyyət və incəsənətimizə göstərilən böyük diqqət və qayğıya görə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri cənab Vasif Talıbova mədəniyyət ictimaiyyəti adından dərin minnətdarlığını bildirmişdir.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatının Sədri, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar incəsənət xadimi Yaşar Xəlilov “Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatının fəaliyyəti” mövzusunda çıxış edərək qeyd etmişdir ki, təşkilat muxtar respublikasının musiqi mədəniyyətinin inkişafı və zənginləşdirilməsi yolunda uğurlu fəaliyyət göstərir. Bəstəkarlar Təşkilatının ötən illərdəki hesabat konsertlərindən söhbət açan Yaşar Xəlilov bildirib ki, naxçıvanlı bəstəkarların müxtəlif janrlarda yazdıqları yeni əsərlər musiqisevərlərin marağına səbəb olmuşdur. Naxçıvanlı bəstəkarların əsərləri, simfonik və kamera musiqisi dəfələrlə böyük konsert salonlarında səslənmişdir. Təşkilat üçün yüksək iş şəraitinin yaradılması və göstərilən dövlət qayğısı onların yaradıcılıq imkanlarını daha genişləndirmiş, bəstəkarlarımızı yeni əsərlər yaratmağa ruhlandırmışdır.

Sonra Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatının hesabat konserti olmuşdur.

Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar incəsənət xadimi, bəstəkar Şəmsəddin Qasımovun “Sönməyən Günəşim” əsəri ilə başlayan hesabat konsertində ayrı-ayrı janrlarda bəstələnmiş mahnı və musiqi nömrələri səsləndirilmişdir. Bəstəkarlardan Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar incəsənət xadimləri Şəmsəddin Qasımovun, Yaşar Xəlilovun, Kamal Əhmədovun, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Əkrəm Məmmədlinin və başqalarının əsərləri Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının Xalq çalğı alətləri, kamera və estrada orkestrinin müşayiəti ilə solistlər tərəfindən ifa edilmişdir. Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Gülyanaq Fərzəliyevanın, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artisti Yaşar Xəlilovun, solistlərdən Ruhiyyə Hüseynovanın, İlkin Abdullayevin, Mürsəl Tağılının, Rahim Əsgərzadənin ifa etdikləri “Sönməz Günəşim”, “Röyaya daldım”, “Zəfər marşı”, “Bayraq”, “Qayıtma” və başqa musiqi əsərləri tamaşaçılar tərəfindən alqışlarla qarşılanmışdır.


      Noyabrın 7-də Qıvraq qəsəbə sakini, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Tofiq Rüstəmov, Qarabağlar kənd sakinləri Samirə Məmmədova, Gülçin Ağayeva, Aysel Şəfiyeva tərəfindən qədim tariximizi və mədəniyyətimizi əks etdirən bədii tikmə, toxuculuq məmulatı mis qablar, saxsı küplər və digər nümunələrdən ibarət 80-dən çox eksponat Kəngərli Rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyinə təqdim edilib.

Bu münasibətlə keçirilən tədbirdə çıxış edən Naxçıvan Muxtar Respublikasının Mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova bildirib ki, muxtar respublikada tariximizin, mədəniyyətimizin, adət-ənənələrimizin araşdırılması, qorunması və gələcək nəsillərə çatdırılması diqqət mərkəzində olan məsələlərdəndir. Həmçinin muxtar respublikada tarix-mədəniyyət abidələrinin qorunması onların bərpası və konservasiyası son illər ərzində geniş vüsət almışdır. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Naxçıvan Muxtar Respublikası ərazisindəki tarix və mədəniyyət abidələrinin qorunması və pasportlaşdırılması işinin təşkili haqqında” 2005-ci il 6 dekabr tarixli Sərəncamına əsasən Naxçıvan ərazisində 57 dünya və 500-ə yaxın ölkə əhəmiyyətli olmaqla 1202 daşınmaz tarix mədəniyyət abidəsi qeydə alınmış və pasportlaşdırılmışdır. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin müvafiq Sərəncamlarına əsasən muxtar respublikada bir sıra tarix-mədəniyyət abidələri, o cümlədən Naxçıvanqala kompleksi, Nuh Peyğəmbərin qəbri, Yusif Küseyir oğlu türbəsi, Xanəgah abidə kompleksi, möhtəşəm Əlincəqala, Gülüstan türbəsi, Qarabağlar Türbə Kompleksi, Nehrəm İmamzadəsi, Parçı İmamzadəsi, Yengicə hamamı bərpa edilmişdir.

Nazir bildirmişdir ki, tariximizin və mədəniyyətimizin saxlanc yeri olan muzeylərə son illərdə göstərilən dövlət qayğısı xüsusilə qeyd edilməlidir. Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin tabeliyində 30 muzey və muzeytipli müəssisə fəaliyyət göstərir ki, bu muzeylərdə də 140 mindən çox xalqımızın tarixini, həyat tərzini, adət-ənənələrini özündə əks etdirən maddi mədəniyyət nümunələri mühafizə olunaraq qorunub saxlanılır. Son illər ərzində yeni muzeylərin yaradılması artıq ənənə halını almışdır. İl ərzində Naxçıvan Duz Muzeyi istifadəyə verilmiş, Qarabağlar Türbə Kompleksi bərpadan sonra öz qapılarını ziyarətçilərin üzünə açmışdır. Həmçinin muzeylərin internet səhifələrinin yaradılması və fəaliyyəti də qeyd olunmalıdır. Ötən dövr ərzində Bəhruz Kəngərli Muzeyinin saytı istifadəyə verilmiş, Naxçıvan Duz Muzeyi və Qarabağlar Türbə Kompleksinin internet saytı üzərində isə işlər davam etməkdədir.

Qeyd edilmişdir ki, bu gün muzeyləri ziyarət edənlərin də sayı əhəmiyyətli dərəcədə artmış və muzey işçilərinin öhdəsinə daha böyük vəzifələr qoyulmuşdur. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Muzeylərlə əlaqələrin daha da gücləndirilməsi haqqında” 2014-cü il 19 dekabr tarixli sərəncamına əsasən muxtar respublikanın nazirlik, komitə və təşkilatlarının kollektivləri mütəşəkkil şəkildə muzeyləri ziyarət edirlər. Bundan başqa muxtar respublikada təhsil alan tələbələr, gənclər, həmçinin şagirdlərin, taksi sürücülərinin muzeylərə gedişatı tam olaraq təmin olunmuşdur. Bu ilin 10 ayı ərzində muxtar respublikanın muzeylərini 496 min 861 nəfər tamaşaçı ziyarət etmişdir ki, onlardan 156 min 502 nəfəri əcnəbi vətəndaşlardır. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Naxçıvan Muxtar Respublikasının təhsil müəssisələrində elektron təhsilin təşkili ilə bağlı əlavə tədbirlər haqqında” 2014-cü il 20 iyun tarixli Sərəncamına əsasən bu gün muxtar respublikamızda olan muzeylər ilə orta məktəblər arasında distant dərslər təşkil olunur, həmçinin yetişməkdə olan gənc nəsil üçün açıq dərslər təşkil edilir. Dövr ərzində 266 açıq dərs, 9 distant dərs keçirilmişdir. Cari ilin 10 ayı ərzində muzeylərdə ümumilikdə tarixi və əlamətdar günlərlə bağlı 90 sərgi qurulmuş, 30 tədbir keçirilmişdir. Həmçinin muzey bələdçilərinin peşə biliklərinin artırılması məqsədilə 16 seminar-treninq keçirilmişdir.

Natəvan Qədimova diqqətə çatdırıb ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən muzey fondlarının zənginləşdirilməsi, onların yeni eksponatlarla təmin olunması daim diqqət mərkəzində saxlanılır. Bu prosesdə muzey əməkdaşları və muxtar respublika vətəndaşları yaxından iştirak edirlər. Bu ilin 10 ayı ərzində muxtar respublika muzeylərinə 1243 ədəd yeni eksponat daxil olmuşdur. Bu müddət ərzində AMEA-nın Naxçıvan Bölməsinin Əlyazmalar Fonduna qədim tarixə malik əlyazma və kitabların təqdimatı da daxil olmaqla ümumilikdə 7 eksponat təqdimatı keçirilmişdir ki, bu təqdimatlarda da xalqımızın tarixini özündə yaşadan maddi-mədəniyyət nümunələrini muzeylərə könüllü şəkildə təqdim edən vətəndaşlar yaxından iştirak etmişlər.

Vurğulanıb ki, bu gün Kəngərli Rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyində keçirilən növbəti eksponat təqdimatı gələcəkdə belə ənənələrin yaranmasına səbəb olmaqla əhali arasında maarifləndirici və təbliğat xarakterli tədbirlərin davam etdirilməsi istiqamətində böyük fayda verəcəkdir.

Nazir çıxışının sonunda muxtar respublika rəhbərliyinə mədəniyyət işçiləri adından yaradılan şəraitə görə dərin minnətdarlığını bildirmişdir.

Sonra eksponatları muzeyə hədiyyə edənlərdən Tofiq Rüstəmov, Samirə Məmmədova, Gülçin Ağayeva, Aysel Şəfiyeva çıxış edərək bildiriblər ki, maddi-mədəni irsimizin qorunması baxımından belə tədbirlər əhəmiyyətlidir. Bu eksponatların muzeylərimizə verilməsi zəngin mədəni irsimizin yaşadılması və gələcək nəsillərə çatdırılmasına xidmət edir.

Kəngərli Rayon Mədəniyyət Şöbəsinin müdiri Məhərrəm Əliyev çıxış edərək muzeylərin eksponatlarla zənginləşdirilməsi sahəsində işlərin bundan sonra da davam etdiriləcəyini bildirmişdir.

Sonda muzeyin ekspozisiyasına baxış olub. Tədbir iştirakçılarına bildirilib ki, hazırda muzeydə 2 min 600-dən çox eksponat qorunub saxlanılır ki, onlardan 800-ə yaxını ekspozisiyada nümayiş etdirilir.


      Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram ­Teatrında Naxçıvan Muxtar Res­­publikasının Əməkdar rəssamı Səyyad Bayramovun 60 illik yubileyi qeyd olunub.

Bu münasibətlə keçirilən tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova açaraq muxtar respublikada tanınmış sənət adamlarına göstərilən yüksək dövlət qayğısından bəhs edib.

Tədbirdə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Aparatının rəhbəri Əli Həsənov çıxış edərək bildirib ki, Səyyad Bayramov ömrünün 30 ildən çoxunu Naxçıvan teatrına, muxtar respublikada rəsm sənətinin inkişafına həsr etmiş, 20-dən artıq tamaşaya tərtibat vermişdir.

Onun yaxından iştirakı ilə ərsəyə gələn Hüseyn Cavidin “Topal Teymur”, Nəriman Nərimanovun “Nadir şah”, Nazim Hikmətin “Kor padşah”, Məmməd Səid Ordubadinin “Qılınc və qələm” əsərləri böyük tamaşaçı marağına səbəb olmuşdur. Səyyad Bayramov rəssamlıq sənətinin digər janrlarında da uğurlu nümunələr yaratmışdır. O, muxtar respublikada keçirilən yaradıcılıq müsabiqələrində və təşkil olunan sərgilərdə yaxından iştirak edir, maraqlı rəsm əsərləri ilə tamaşaçının rəğbətini qazanır. Səyyad Bayramov gənc rəssam kadrların yetişməsində də yaxından iştirak edir. O, Rəssamlar Birliyinin üzvü kimi üzərinə düşən ictimai vəzifələrin öhdəsindən layiqincə gəlir. Səyyad Bayramovun yaradıcılığı və əməyi yüksək qiymətləndirilmiş, 2008-ci ildə o, “Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar rəssamı” fəxri adına, 2013-cü ildə isə Azərbaycan Respublikasının Prezident təqaüdünə layiq görülmüşdür. Bu gün 60 yaşı tamam olan Səyyad Bayramov yaradıcılığının məhsuldar bir dövrünü yaşayır.

Əli Həsənov gələcəkdə də muxtar respublikamızda mədəniyyətin inkişafına öz töhfəsini verəcəyinə dərin inamla Səyyad Bayramovu Naxçıvan Muxtar Respublikasının Ali Məclisi adından təbrik edib və ona yeni yaradıcılıq uğurları ­arzulayıb.

Tədbirdə Naxçıvan Muxtar Respublikası Rəssamlar Birliyinin sədri, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar rəssamı Ülviyyə Həmzəyeva, Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının direktoru, Xalq artisti Rza Xudiyev çıxış edərək yubilyarı təbrik ediblər. Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar rəssamı Səyyad Bayramov yaradıcılığına yüksək qiymət verildiyinə, göstərilən diqqət və qayğıya görə Naxçıvan Muxtar Respub­likası Ali Məclisinin Sədrinə ­minnətdarlığını bildirib.


      M.S.Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanası Naxçıvan Dövlət Texniki Kollecində “Oxunması zəruri olan kitablar”ın siyahısına daxil olan M.T.Sidqinin “Məktəb hekayələri” adlı kitabının müzakirəsini keçirmişdir.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Dövlət Texniki Kollecinin direktoru Asəf Ruşanov açmış, mütaliənin insan həyatında önəmli rolundan danışmışdır. Sonra M.S.Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasının direktoru, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Aytəkin Qəhrəmanova “Oxunması zəruri olan kitablar” haqqında geniş məlumat vermişdir. M.S.Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasının qeydiyyat bölməsinin müdiri Fəridə Heydərova “M.T.Sidqinin həyat və yaradıcılığı”, M.S.Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasının böyük kitabxanaçısı Nərmin Allahverdiyeva “Məktəb hekayələri” əxlaqi maarifçi ideyaları təbliğ edir” mövzusunda çıxış etmişlər.

Çıxışlarda bildirilmişdir ki, M.T.Sidqi maarifçi şair və yazıçı olmaqla yanaşı, həm də tanınmış alim-pedaqoq, əxlaq nəzəriyyəçisi və görkəmli məktəbşünasdır. Böyük mütəfəkkir ədib Məhəmməd Tağı Sidqi görkəmli bir maarifçi və tanınmış yaradıcı şəxsiyyət kimi Azərbaycan ədəbiyyatının və ictimai fikrinin inkişafında mühüm yer tutur. Onun elmi fəaliyyətində ədəbi-fəlsəfi məsələlər də öz əksini tapmışdır. Pedaqoji fəaliyyətlə yanaşı publisistika ilə də məşğul olan M.T.Sidqi Baxçasarayda çıxan “Tərcüman”, Kəlküttədə nəşr edilən “Həblül-mətin”, Tehranda çap olunan “Əxtər”, Tiflisdə yayılan “Şərqi-Rus”, Bakıda fəaliyyət göstərən “Kaspi” qəzetləri ilə yaxından əlaqə saxlamış, həmin mətbuat orqanlarında məqalələrlə çıxış etmiş, “əsl mənada qəzetçi” kimi tanınmışdır. Onun “Qəzet, yainki qəzetə nədir?”, “Təəssüf, yenə təəssüf” kimi məqalələri yeni dövr Azərbaycan publisistikasının dəyərli nümunələrindəndir.

Böyük müəllim, görkəmli pedaqoq kimi şöhrət qazanan M.T.Sidqi həm də tanınmış uşaq yazıçısıdır. Onun qələmindən çıxmış uşaq ədəbiyyatı nümunələrində mütərəqqi maarifçi ideyalar öz əksini tapmışdır. Məktəbə və elmə rəğbət, müəllimə hörmət, yeni nəslin tərbiyəsi, insanı və cəmiyyəti dərk etməyə çağırış maarifçi yazıçının əsərlərində qabarıq şəkildə ifadə olunur. Ədibin məktəb, təhsil, tərbiyə, əxlaq, mərifət və sairə haqqında olan fikirləri “Məktəb hekayələri” adı altında toplanmış kitabda “Məktəbə davam”, “Gözütox uşağın hekayəti”, “Yalançı uşaq”, “Səxavətli uşaq” və sairə başlıqlarla öz əksini tapıb. Kitabda kiçik başlıqlarla verilmiş bu ibrətamiz fikirlər tarixin hər dövrü üçün aktualdır. İlk olaraq “məktəb nədir,” deyə sual edir. Məktəb “cəhalət dərdinin dərmanı, mərifət bağının xiyabanıdır, məktəb bizim elm və maarifimizin vasitəsi, dünya və axirətimizin səadətinin səbəbidir”, - deyə cavab verən Məhəmməd Tağı Sidqi elmin və ədəbin kilidinin məhz məktəbdə olduğunu vurğulayır. Məktəbi bir cisim kimi təsvir edən ədib, onun ruhunun məhz müəllim olduğunu deyir. “Müəllim bizə elm, təhsil verən , ədəb, tərbiyə, qanacaq aşılayan ən kamil insandır. Elmsiz insan ruhsuz cisim kimdir. Məhz elmin köməkliyi ilə biz inkişaf edirik, bir-birimiz ilə uzaq məsafələrdən əlaqə saxlayırıq. Çətin işlərimizi asan yolla icra edirik. Elmsiz insan meyvəsiz ağac kimidir. Hər kəsə vacibdir ki, elmin arxasınca getsin, özünü kamilləşdirsin. Tədbirdə tələbələrin sualları cavablandırılmış, onların əsər haqqında fikirləri dinlənilmişdir.

Tədbirdə Naxçıvan Dövlət Texniki Kollecinin müəllim və tələbələri, M.S.Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasının əməkdaşları iştirak etmişdir.

Tədbirin sonunda “Oxunması zəruri olan kitablar”ın sərgisinə baxış keçirilmişdir.


      Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 2007-ci il 15 may tarixli Sərəncamı ilə təsdiq olunmuş “Hüseyn Cavidin 125 illiyinin Naxçıvan Muxtar Respublikasında keçirilməsi ilə əlaqədar Tədbirlər Planı”na əsasən hər il oktyabrın 24-ü Naxçıvan Muxtar Respublikasında “Hüseyn Cavid Poeziya Günü” kimi qeyd edilir. Bu münasibətlə oktyabrın 24-də böyük sənətkarın Naxçıvan şəhərindəki ev-muzeyində tədbir keçirilib. Tədbir iştirakçıları əvvəlcə şair-dramaturqun və onun ailə üzvlərinin uyuduğu məqbərəni ziyarət etmiş, buraya gül qoymuşlar. Tədbirdə giriş sözü ilə çıxış edən Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova böyük söz ustadının bəşəri ruhlu, həmişəyaşar yaradıcılığından, Cavid şəxsiyyətinə və irsinə dövlət qayğısından söhbət açıb.

Vurğulanıb ki, bu gün istər poeziyada, istərsə də dramaturgiyada orijinallığı ilə seçilən, Azərbaycan klassik ədəbiyyatının görkəmli nümayəndələrindən olan şair-dramaturq Hüseyn Cavid son dərəcə dərin məzmunlu yaradıcılığı ilə çoxəsrlik Azərbaycan ədəbiyyatı xəzinəsinə tarixi-mədəni dəyərlər bəxş etmiş qüdrətli söz sənətkarıdır. O, Şərqin zəngin fəlsəfi-poetik irsi zəminində yüksələrək və dünya romantizm ənənələrindən uğurla bəhrələnərək Azərbaycan xalqının ədəbi-bədii fikir salnaməsinə parlaq səhifələr yazmışdır. Mütəfəkkir sənətkarın neçə-neçə oxucu və tamaşaçı nəslinin estetik zövqünü formalaşdıran əsərləri bu gün də öz monumentallığını və yüksək təsir gücünü qorumaqdadır.

Qeyd edilib ki, ümummilli liderin təşəbbüsü və rəhbərliyi ilə vaxtilə milli ruhda yazılan, türkçülük ideologiyasını və islami dəyərləri təbliğ edən əsərlərə görə repressiya qurbanı olan Hüseyn Cavidin cənazəsinin 1982-ci ildə Uzaq Sibirdən Bakıya, noyabrın 2-də isə Naxçıvana gətirilməsi böyük cəsarət tələb edən nadir tarixi hadisə idi.

1992-ci il oktyabrın 23-də Naxçıvanda Hüseyn Cavidin 110 illik yubileyi təntənəli şəkildə qeyd edilmiş, Naxçıvanda Ali Məclisin Sədri vəzifəsində işləyən ümummilli lider yubiley tədbirində Hüseyn Cavid haqqında dərin məzmunlu çıxış etmiş, böyük sənətkarın xatirəsinin əbədiləşdirilməsi ilə bağlı bir sıra məsələlərə toxunmuşdur. Bakıda Hüseyn Cavidin abidəsi ucaldılmış, 125, 130 və 135 illik yubileyləri geniş şəkildə qeyd edilmişdir. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin yubileylərlə bağlı 2007-ci il 15 may və 2012-ci il 20 fevral tarixli sərəncamlarla təsdiq etdiyi Tədbirlər planlarına əsasən qədim diyarımızda yubiley tədbirləri yüksək səviyyədə təşkil olunmuşdur.

Sonra Naxçıvan Muxtar Respublikası Yazıçılar Birliyinin sədri, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Asim Əliyevin “Hüseyn Cavidin həyat və yaradıcılığı”, Naxçıvan Dövlət Universitetinin müəllimi, professor, filologiya elmləri doktoru, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar elm xadimi Hüseyn Həşimlinin “Hüseyn Cavidə həsr olunmuş əsərlər”, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Ramiz Qasımovun “Böyük ideallar şairi” mövzularında çıxışları olub.

Tədbirdə şairin yaradıcılığından nümunələr bədii qiraət edilib.

Sonda tədbir iştirakçıları Hüseyn Cavidin ev-muzeyinin ekspozisiyası ilə tanış olublar.


      Oktyabrın 16-dan Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı Naxçıvan şəhərində seçim turuna start verilən “Dram kollektivlərinin ifaçılıq müsabiqəsi”nin keçirilməsinin əsas məqsədi milli mədəniyyətimizin tərkib hissəsi olan milli teatr sənətimizin təbliği, istedadlı şəxslərin aşkara çıxarılması, dram ifaçılarının yaradıcılıq potensialının düzgün istiqamətləndirilməsidir. Qeyd edək ki, fevral ayında nazirliyin əmri ilə müsabiqənin əsasnaməsi təsdiq edilmiş, təşkilat komitəsi və münsiflər heyəti yaradılmışdır. Əsasnaməyə əsasən 01 iyun - 30 sentyabr tarixlərdə ərizə ilə müraciət etmiş kollektivlərin qeydiyyatı aparılmış, təşkilat komitəsi tərəfindən seçim turunda iştirak edəcək kollektivlər müəyyənləşdirilmişdir. Muxtar respublikanın rayon, şəhər və kəndlərindən seçim turuna qatılmaq üçün təşkilat komitəsinə müraciət etmiş 31 kollektivdən 25-nin müraciəti qeydə alınmışdır.

Müsabiqənin seçim turunda Naxçıvan şəhərindən 9, Ordubad rayonundan 6, Şahbuz rayonundan 3, Babək rayonundan 3, Culfa rayonundan 2, Kəngərli rayonundan 1, Sədərək rayonundan 1 kollektiv olmaqla ümimilikdə 25 kollektiv iştirak etmişdir. Seçim turu 16-17 oktyabr tarixlərdə Naxçıvan şəhərində keçirilmişdir. Seçim turunda kollektivlərin çıxışı 10 ballıq sistemlə qiymətləndirilmişdir.

Heydər Əliyev Uşaq Gənclər Yaradıcılıq Mərkəzində “Dram Kollektivlərinin İfaçılıq Müsabiqəsi”nin seçim turunun birinci mərhləsi keçirilmiş, seçim turunda Naxçıvan şəhərindən “Üfüq”, “Nurlu”, “Uğur”, “Araz”, “Təkəlduz”, “Nur”, “Nəqşicahan”, “Zəka”, “Sabit”, Culfa rayonundan “Haçadağ”, “Tumurcuq”, Sədərək rayonundan “Simruq” kollektivləri iştirak etmiş, Naxçıvan şəhərindən “Nur” və “Sabit”, Culfa rayonundan “Haçadağ” kollektivləri əsas tura vəsiqə qazanmışlar.

Heydər Əliyev Uşaq Gənclər Yaradıcılıq Mərkəzində “Dram Kollektivlərinin İfaçılıq Müsabiqəsi”nin 17 oktyabr tarixdə keçirilən seçim turunda 7 kollektiv - Şahbuz rayonundan “Badamlı”, “Çınqıllı”, “Şahbulaq”, Babək rayonundan “Gənclik”, “Buta”, “Səbinə”, Kəngərli rayonundan “Yurd” kollektivləri iştirak etmiş, Babək rayonunun “Gənclik” və “Səbinə” kollektivləri əsas tura vəsiqə qazanmışlar.

Müsabiqədə qiymətləndirmə “mövzunun aktuallığı”, “səhnə mədəniyyəti”, “aktyor ifaçılığı”, “rejissor işi”, “musiqi və səhnə tərtibatı” və “kollektiv hazırlığı” meyarları üzrə aparılmışdır.

25 oktyabr tarixdə isə Ordubad Rayon Mədəniyyət Evində “Dram Kollektivlərinin İfaçılıq Müsabiqəsi”nin seçim turunun sonuncu mərhələsi keçirilmişdir. Bu mərhələdə Ordubad rayonundan “Gilançay”, “Kotam”, “Pəzməri”, “Unus-Dırnıs”, “Üstüpü”, “Bist” olmaqla 6 kollektivi iştirak etmiş və Gilançay Kənd Mədəniyyət Evinin dram dərnəyi əsas tura vəsiqə qazanmışdır.

Müsabiqənin əsas turunun bu ilin noyabr ayının II yarısında Naxçıvan şəhərində keçirilməsi nəzərdə tutulmuşdur.


      Naxçıvan şəhərindəki Heydər Əliyev Sarayında “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2018” tədbirləri çərçivəsində Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondunun himayəsində yaradılmış “Dədə Qorqud” kamera orkestrinin konserti olub.

Tədbirdə fondun prezidenti Günay Əfəndiyeva çıxış edərək bildirib ki, bu gün qədim Türk dünyasının mədəniyyət mərkəzlərindən və ən gözəl guşələrindən biri, İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı, Türk dünyasının böyük oğlu, ulu öndər ­Heydər Əliyevin Vətəni olan Naxçıvanda olmaqdan çox şadıq. Bu gün Naxçıvan qədim olduğu qədər də müasirdir. Biz ikiqat sevinc və qürur hissi keçiririk ki, belə gözəl bir tədbir Türk dünyasının inkişafına, onun güclənməsinə dəstək verən ulu öndərimizin adını daşıyan möhtəşəm Heydər Əliyev Sarayında keçirilir.

Diqqətə çatdırılıb ki, Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi Fondu Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin təşəbbüsü və Qazaxıstan, Qırğızıstan, Türkiyə dövlət başçılarının dəstəyi ilə yaradılıb. Bizim məqsədimiz, ilk növbədə, türkdilli xalqları yaxınlaşdırmaq, qardaş xalqları daha da doğmalaşdırmaq və eyni zamanda o xalqların sahib olduqları zəngin mədəni irsi dünyaya tanıtmaqdır. Bu istiqamətdə fond müxtəlif layihələr həyata keçirir. Belə layihələrdən biri də “Dədə Qorqud” kamera orkestrinin yaradılmasıdır. Bu il sentyabr ayının əvvəlində Qırğızıstanda keçirilən Türkdilli Dövlətlərin Əməkdaşlıq Şurasının VI Sammitində orkestrin yaradılması dövlət başçıları tərəfindən imzalanan Bəyannamədə öz əksini tapıb. Türk dünyasının ortaq yazılı abidəsi olan “Kitabi-Dədə Qorqud”un baş qəhrəmanının adını daşıyan kamera orkestri özündə Türk dünyası dövlətlərinin musiqiçilərini birləşdirir. Orkestrin bədii rəhbəri və dirijoru Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Yalçın Adıgözəlovdur.

Günay Əfəndiyeva bu tədbirin reallaşmasında əməyi olan hər kəsə minnətdarlığını bildirib.

Tədbirdə tərkibində Azərbaycan, türk, qazax, qırğız, özbək kimi türkdilli xalqların musiqiçilərini birləşdirən 20 nəfərdən ibarət orkestr geniş konsert proqramı ilə çıxış edib. Orkestrin ifasında xalq və bəstəkar mahnıları türk, Azərbaycan, qırğız dillərində təqdim olunub. “Nizami” simfoniyasının I hissəsi, 3 türk miniatürü: “Üsküdara gedərkən”, “Yeni bir gülnihal”, “Nihavət lonqa”, “Aytın salem kalamkas”, “Dudaray”, “Yeddi gözəl” və “İldırımlı yollarla” baletindən 2 rəqs dinlənilib, ifaçılardan Aydan Həsənovanın “Ölkəm”, “Arzu”, Orxan Zeynalovun “Qərənfil”, “Çahargah”, Almaz İstambayevin “Caylodo”, “Selkiqe”, Orxan Cəlilovun “Dəli ceyran”, “Alagöz”, Sibel Kızıl­atəşin “Mazi kalbində bir yaradır”, “Axşam mahnısı”, Ceyla Seyidovanın “Muğamsayağı” vokal və instrumental ifaları tamaşaçılar tərəfindən alqışlarla qarşılanıb.

Orkestrin bədii rəhbəri və dirijoru, Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Yalçın Adıgözəlov bizimlə söhbətində bildirdi ki, Naxçıvanın İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı olması bizi yenidən bu gözəl diyarda birləşdirdi: – Naxçıvan Azərbaycanın ən çox sevdiyim yerlərindən biridir. Naxçıvan öz qədimliyini qoruyaraq yalnız Azərbaycan Respublikasının yox, bütün Türk dünyasının müasir şəhərlərindən birinə çevrilib. Biz Heydər Əliyev Muzeyində, “Əshabi-Kəhf Ziyarətgahı” Dini-Mədəni Abidə Kompleksində və Naxçıvan Dövlət Xalça Muzeyində olduq. Burada gördüyümüz təşkilatçılıq yüksək səviyyədədir. Digər tərəfdən, Naxçıvanın İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı olması hamımızı qürurlandırır, sevindirir. Bu qədim diyarda ulu öndərin təməlini qoyan dövlətçilik ənənələri yaşadılır, mədəniyyətə böyük töhfələr verilir. Bursa Dövlət Simfonik Orkestrinin bu il may ayının 3-də Naxçıvan şəhərindəki Heydər Əliyev Sarayında ümummilli lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 95-ci ildönümünə həsr olunmuş konsert proqramı da çox maraqla qarşılanmışdı. Türk dünyasının zəngin mədəniyyət və incəsənətini, xalq yaradıcılığını, dahi bəstəkarlarının əsərlərini dünyada tanıtmaq və türkdilli xalqların musiqisini beynəlxalq platformaya yaymaq məqsədilə yaradılan “Dədə Qorqud” kamera orkestri isə ilk dəfədir ki, Naxçıvanda çıxış edir və mən əminəm ki, biz yaxın zamanda bu gözəl diyara yenidən ­qayıdacağıq.


      Sentyabrın 24-də “Gənclik” Mərkəzində “İslam filmləri həftəsi”nə start verilib.

Tədbirin açılış mərasimində Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova çıxış edərək deyib ki, iyun ayından açılışına start verilən “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2018” çərçivəsində qədim diyarımızda bir sıra tədbirlər keçirilib. Bu həftə ərzində keçiriləcək “İslam filmləri həftəsi” də “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2018” Tədbirlər Planında əksini tapıb.

Vurğulanıb ki, Azərbaycan uzun əsrlərdən bəri İslam sivilizasiyasının əsas mərkəzlərindən biri olub və İslam dininin yayılmasında, eyni zamanda müsəlman intibahının bərqərar olmasında mühüm rol oynayıb. Bütün bunlar Azərbaycan ərazisində, o cümlədən Naxçıvan torpağında ilk vaxtlardan İslam dininin maddi və qeyri-maddi irsinin formalaşmasına zəmin yaradıb.

Qeyd olunub ki, bu gün İslam ölkələrinin mədəniyyətinə, incəsənətinə töhfə verən sahələrdən biri də kino sənətidir. Kino sənəti xalqların maariflənməsində, milli və vətənpərvərlik duyğularının aşılanmasında, milli dəyərlərin yaşadılmasında mühüm rol oynamaqla, həm də mərhəmət, şəfqət, insanlığa sevgi, ictimai məsələlərin ön plana çəkilməsində xüsusi əhəmiyyətə malikdir.

Diqqətə çatdırılıb ki, bu gün Naxçıvanda ilk dəfə keçirilən “İslam filmləri həftəsi”ndə ölkəmizlə yanaşı, İran İslam Respublikasının, Türkiyənin, Özbəkistanın, Tacikistanın filmləri nümayiş etdiriləcək. Həmin filmlərdə insanı düşündürən məsələlər, onun mənəvi dünyası və həyata baxışı əsas mövzulardır. “İslam filmləri həftəsi”ndə “Bakı İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2009” mədəniyyət ilinin bağlanış mərasimi çərçivəsində nümayiş etdirilmiş “Niyyət”, “Oskar” mükafatına təqdim olunmuş ekran əsəri kimi kino tariximizə düşmüş “Nabat”, müxtəlif beynəlxalq festivallarda 10-dək mükafat almış iranlı məşhur rejissor və ssenarist Məcid Məcidinin ­“Yağış”, məşhur alim və filosof Əbu Əli ibn Sinanın uşaqlıq və gənclik illərindən bəhs edən Özbəkistan və Tacikistan istehsalı olan “Dahinin gəncliyi”, Türkiyə istehsalı olan, Cəlaləddin Ruminin həyatı və fəlsəfəsini özündə əks etdirən “Eşqin rəqsi” və “Ulak” filmləri nümayiş olunacaqdır.

Sonra 2014-cü ildə Azərbaycanda istehsal olunmuş “Nabat” filmi nümayiş etdirilib. Qarabağ müharibəsindən bəhs edən filmin quruluşçu rejissoru Elçin Musaoğlu, ssenari müəllifləri Elxan Nəbiyev və Elçin Musaoğlu, quruluşçu operatoru Əbdürrəhim Bəşəratdır.

Ekran əsərində Nabat xala rolunda iranlı aktrisa Fatimə Motamed Ariya çəkilib. Qeyd edək ki, film Azərbaycanın səfalı rayonlarından olan İsmayıllıda lentə alınıb. Çəkilişdə hərbi hissələrin şəxsi heyəti də iştirak edib.


      Sentyabrın 20-də Azərbaycan Respublikasının Əməkdar incəsənət xadimi, dramaturq Əli Əmirlinin “Əli və Nino” tamaşası ilə Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrı 136-cı teatr mövsümünü açıb.

Yeni teatr mövsümünün açılışı münasibətilə çıxış edən Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova bildirib ki, yeni mövsümdə Naxçıvan teatrı öz ənənələrini davam etdirərək gözəl səhnə əsərləri ilə tamaşaçıların görü­şünə gəlməyi nəzərdə tutur.

Vurğulanıb ki, bu gün Naxçıvan Muxtar Respublikasında teatrların fəaliyyətinə hərtərəfli qayğı göstərilir. Son illər bu diyarda teatrların maddi-texniki bazasının möhkəmləndirilməsi istiqamətində ardıcıl tədbirlər həyata keçirilib, teatr binaları yenidən qurulub və ya əsaslı təmir olunaraq istifadəyə verilib. Bu gün Naxçıvanda fəaliyyət göstərən teatrlar tamaşaçıların mənəvi və estetik zövqünün formalaşmasında, asudə vaxtlarının mənalı təşkilində əhəmiyyətli rol oynayır.

Nazir deyib ki, müstəqillik illərində Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının yaradıcılıq axtarışları, qastrol səfərləri genişlənib, kollektiv tariximizin və milli dəyərlərimizin daşıyıcısına çevrilib. Üç əsrin şahidi olan Naxçıvan teat­rında səhnəyə qoyulan tamaşaların müasirlik kontekstində təqdimatı tamaşaçı zövqünün formalaşmasına xidmət edən amillərdəndir.

Diqqətə çatdırılıb ki, 2012-ci il fevral ayının 3-də Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının binasının əsaslı yenidənqurmadan sonra istifadəyə verilməsi muxtar respublikanın mədəni həyatında əlamətdar hadisə olmaqla bərabər, həm də bu sahəyə göstərilən diqqət və qayğının ifadəsidir.

Sonra “Əli və Nino” tamaşası göstərilib.

Əsər 1914-1920-ci illərdə Bakıda baş verən hadisələri tam dolğunluğu ilə özündə əks etdirir. Avropa və Asiyanın arasında yerləşən bu şəhərdə mədəniyyətlərin, sivilizasiyaların kəsişməsi, Azərbaycan xalqının tolerantlığı öz əksini tapıb.

Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Kamran Quliyevin quruluş verdiyi tamaşada teatrın tanınmış artistləri ilə yanaşı, gənc aktyorları da maraqlı obrazlar ­yaradırlar.

Tamaşanın quruluşçu rəssamı, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar rəssamı Əbülfəz Axundov dövrün koloritini canlandırmağa çalışıb. Azərbaycan Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi İmamqulu Əhmədovun musiqi tərtibatı da hadisələrlə səsləşir. Tamaşada görkəmli bəstəkarlarımız Qara Qarayevin, Fikrət Əmirovun, Soltan Hacıbəyovun və başqalarının musiqisi ilə yanaşı, gürcü, tatar melodiyalarından da istifadə edilib.


      18 sentyabr – Milli Musiqi Günü münasibətilə Naxçıvan şəhərindəki Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrında tədbir keçirilib.

Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova tədbirdə çıxış edərək deyib ki, ümummilli lider Heydər Əliyevin ölkəyə rəhbərlik etdiyi dövrlərdə Azərbaycan musiqi sənətinin inkişafı üçün böyük işlər həyata keçirilib. Ulu öndər milli musiqimizin böyük simaları olan Üzeyir Hacıbəyov, Müslüm Maqomayev, Qara Qarayev, Fikrət Əmirov, Niyazi, Tofiq Quliyev, Arif Məlikov və başqa dünya səviyyəli sənətkarlarımızın yaradıcılığını yüksək qiymətləndirib, Azərbaycan musiqi mədəniyyətinin inkişafına daim böyük qayğı göstərib. Onun qayğısı ilə ölkəmizdə musiqi mədəniyyətinin inkişaf dinamikası sürətlənib, Azərbaycan bəstəkarlarının beynəlxalq əlaqələri genişlənib, respublikada müsabiqələr, nəzəri konfranslar, müəllif gecələri, mahnı bayramları təşkil olunaraq gənc nəslin musiqi-estetik tərbiyəsinə böyük diqqət yetirilib.

Bu gün ölkəmizdə musiqimizin inkişafı sahəsində həyata keçirilən tədbirlər Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir, milli musiqi ənənələrimiz yaşadılır.

Vurğulanıb ki, Naxçıvan Muxtar Respublikasında da milli musiqimizin inkişafına hərtərəfli dövlət qayğısı göstərilir. Son illərdə bu sahədə görülən işlərin miqyası, xüsusilə genişlənib. Naxçıvan şəhərində, rayon mərkəzlərində yeni musiqi məktəbləri inşa olunaraq istifadəyə verilib, Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının, Naxçıvan Dövlət Uşaq Filarmoniyasının, Naxçıvan Musiqi Kollecinin maddi-texniki bazası gücləndirilib, Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatının, Aşıqlar Birliyinin fəaliyyəti üçün iş şəraiti təmin edilib.

Qeyd edilib ki, son illərdə muxtar respublikada 20-dən çox musiqi məktəbi inşa olunaraq və ya yenidən qurularaq öz qapılarını uşaqların üzünə açıb. 1998-ci ildə Naxçıvan Dövlət Universitetinin İncəsənət fakültəsinin nəzdində fəaliyyətə başlayan konservatoriyanın ali təhsilli musiqiçi kadrların yetişdirilməsindəki müstəsna rolundan danışan nazir diqqətə çatdırıb ki, Naxçıvan musiqi mədəniyyətinin təbliği istiqamətində də əhəmiyyətli işlər görülməkdədir. Azərbaycan xalqının mədəni irsini yaşadan xalq musiqisi, qədim diyarımıza məxsus yallılar, xalq rəqsləri, toy adətləri təbliğ olunur. Muxtar respublikanın musiqi kollektivlərinin əməyi dövlətimiz tərəfindən yüksək qiymətləndirilib, musiqiçilərimiz dövlət mükafatları və fəxri adlarla təltif olunublar.

Nazir çıxışının sonunda mədəniyyətə, incəsənətə və musiqi sənətinə göstərilən diqqət və qayğıya görə bütün mədəniyyət işçiləri adından Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədrinə minnətdarlığını bildirib.

Sonra Milli Musiqi Gününə həsr olunmuş konsert başlıyıb.

Konsert proqramında Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının Simfonik Orkestrinin ifasında dahi Üzeyir Hacıbəyovun “Arşın mal alan” operettasından, Fikrət Əmirovun “Azərbaycan” süitasından musiqilər səslənib. Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artistləri Gülyanaq Fərzəliyevanın, Tural Nəcəfovun, Mübariz Əsgərovun, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artisti Azər Cəfərlinin, gənc müğənni Rahim Əsgərzadənin ifalarında Azərbaycan bəstəkarlarının əsərlərindən ariya və mahnılar alqışlarla qarşılanıb. Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Əzizağa Məmmədov və Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Vilayət İsmayılov konsertdə xalq mahnılarımızı səsləndiriblər.

Bu il yaradılan simfonik orkestr Avropa bəstəkarlarının da musiqilərini tədbir iştirakçılarına təqdim edib. Konsert rəqs qrupunun “Odlar yurdu” rəqsinin ifası ilə başa çatıb.

Qeyd edək ki, Milli Musiqi Günü münasibətilə muxtar respublikanın rayon mərkəzlərində, mədəniyyət və təhsil müəssisələrində də tədbirlər keçirilib, konsert proqramları təşkil edilib.


      Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi Milli Musiqi Gününə həsr olunmuş tədbirlərin qrafikini təsdiq etmişdir. Bu qrafikə əsasən muxtar respublikanın paytaxtında və rayon mərkəzlərində, ­­o cümlədən uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəblərində konsertlər təşkil olunacaqdır. Eyni zamanda dahi bəstəkar Üzeyir Hacı­bəylinin həyat və yaradıcılığından bəhs edən “Üzeyir ömrü” bədii filminin nümayiş olunması, musiqi tariximizlə bağlı mühazirələrin oxunması nəzərdə tutulub.

Sentyabrın 8-də Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının Estrada Orkestrinin Qarabağlar Türbə Kompleksi qarşısında Milli Musiqi Gününə həsr olunmuş konserti ilə bu tədbirlərə start verilib.

Əvvəlcə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 2012-ci il yanvarın 10-da imzaladığı Sərəncam ilə yaradılan bu musiqi kollektivi haqqında ətraflı məlumat verilib.

Konsertə Naxçıvan Dövlət Filarmoniyası Estrada Orkestrinin solisti, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artistləri Mübariz Əsgərovun, Tural Nəcəfovun ifa etdikləri mahnılar alqışlarla qarşılanıb. Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artistləri Azər Cəfərli, Elçin Nağıyevin ifalarında Azərbaycan bəstəkarlarının populyar estrada mahnıları səsləndirilib.

Kollektivin tanınmış solistlərindən Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artistləri Mübariz Əsgərov, Tural Nəcəfov, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artisti Azər Cəfərli, Elçin Nağıyev və başqalarının ifasında estrada mahnıları ilə bərabər, Azərbaycan və dünya musiqisinin görkəmli sənətkarlarının marş, vals, caz, tanqo, rəqs musiqi janrında yazdığı melo­diyalar da səsləndirilib.

Konsertə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Nizami Məmmədov və Elvin Əliyarov dirijorluq edib.

Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının Estrada Orkestrinin iki saata yaxın davam edən konserti Kəngərli rayon və ətraf kəndlərin sakinlərinə xoş ovqat bəxş edib. Dünən Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının Mahnı və Rəqs Ansamblının Milli Musiqi Günü ilə bağlı Naxçıvan şəhərinin Saat meydanında da konserti olub.


      Avqustun 18-də Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının Mahnı və Rəqs Ansamblının “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2018” devizi altında Naxçıvan şəhərinin Saat meydanında növbəti şənbə konserti olub.

Mahnı və Rəqs Ansamblı geniş konsert proqramı ilə çıxış edib. Ansamblın üzvlərinin ifasında xalq və bəstəkar mahnıları, xalq rəqsləri tamaşaçılara təqdim olunub.

Ansamblın üzvlərindən Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artistləri Hünər Əliyevin, Xatirə Səfərovanın, həmçinin Cəfər Tağıyevin, Namiq Vəliyevin, Məhərrəm Quliyevin, Nərmin Hüseynovanın, Hüseyn Qasımovun ifa etdikləri şən və lirik mahnılar tamaşaçılar tərəfindən alqışlarla qarşılanıb. Rəqs qrupunun ifa etdiyi “Xançobanı”, “Naz eləmə” və başqa rəqslər konsertə əlvanlıq gətirib. Bir saatdan artıq davam edən konsert “Yallı” rəqsi ilə başa çatıb.

Konsert proqramı şəhər sakinləri və qonaqlarda xoş ovqat yaradıb.

Qeyd edək ki, yay mövsümü ərzində əhalinin istirahətinin səmərəli təşkili, asudə vaxtının mənalı keçirilməsi məqsədilə hər həftə şənbə konsertləri ­keçirilir.


      Dünən 2 avqust – Azərbaycan Kinosu Günü münasibətilə Naxçıvan şəhərindəki “Gənclik” Mərkəzində tədbir keçirilib. Tədbir iştirakçıları əvvəlcə mərkəzin foyesində Kino Gününə həsr edilmiş sərgi ilə tanış olublar.

Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova çıxış edərək bildirib ki, bu gün Azərbaycan kinosunun yaradılmasının 120 illiyi tamam olur. İncəsənətimizin hamisi olan ulu öndərimiz milli kinonun inkişafına daim qayğı ilə yanaşıb, milli özünə­məxsusluğu ilə seçilən koloritli, parlaq ekran əsərlərinin yaradılmasına diqqət yetirib. Bu gün dahi şəxsiyyətin siyasi xəttini uğurla davam etdirən Prezident cənab İlham Əliyev tərəfindən milli kino sənətinin inkişafı üçün mühüm işlər həyata keçirilir.

Vurğulanıb ki, dünya kinosunun yaranma dövrü ilə üst-üstə düşən Azərbaycan kino sənətinin tarixi 1898-ci ildən başlayır. Azərbaycan yazıçısı İbrahim bəy Musabəyovun dövrün həyat hadisələrini və lövhələrini əks etdirən, janr etibarilə melodram olan “Neft və milyonlar səltənətində” povesti əsasında çəkilən ilk tammetrajlı film bədii film kimi kino tariximizə daxil olub. Avropa və Asiyanın bir sıra ölkə­lərinin ilk tammetrajlı filmlərinin keçən əsrin 30-50-ci illərində yarandığını nəzərə alsaq, bu filmi xalqımızın mədəni səviyyəsinin yüksək göstəricisi hesab etmək olar.

Azərbaycanda ilk səsli kinonun istehsalına isə 1935-ci ildə “Mavi dənizin sahilində” bədii filmi ilə başlanılıb. Səsli kinonun yaranması ilə sənədli kinonun da yaradıcılıq imkanları genişlənib. 1945-ci ildə yaradılan və ekran sənətimizin qızıl fonduna daxil olan “Arşın mal alan” filmindən sonra Azərbaycan kinosunda musiqili komediya janrına meyil güclənib, milli kinomuzun ən uğurlu filmlərindən hesab olunan bu film indiyədək 136 ölkə­də nümayiş etdirilib və 86 dilə tərcümə olunub. 1956-cı ildə kinomuzda daha bir keyfiyyət dəyişikliyi baş verib, ilk rəngli bədii film olan “O olmasın, bu olsun” çəkilib. Üzeyir Hacı­bəyovun bu komediyasının ekranlaşdırılması da milli kinomuza şöhrət gətirib. Bu film dünyanın 40-dan çox ölkəsində nümayiş etdirilib.

Qeyd olunub ki, Azərbaycan kino sənətinin inkişafında Naxçıvan torpağının yetirdiyi sənətkarlar Qəmər Salamzadə, Rza Təhmasib, Həbib İsmayılov, Məmmədhüseyn Təhmasib, Ramiz Mirişli, Elxan Qasımov və başqalarının dəyərli xidmətləri olub. Unudulmaz filmlərimizdən olan “Nəsimi”, “Dədə Qorqud”, “Babək”, “Əzablı yollar”, “Gümüşgöl əfsanəsi”, “Doğma sahillər” və başqa ekran əsərlərinin müəyyən hissələri və natura çəkilişləri Naxçıvanda aparılıb. Bu gün də muxtar respublikada kino sənətinin inkişafına böyük diqqət və qayğı göstərilir. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin qayğısı nəticəsində Naxçıvan şəhərində “Gənclik” Mərkəzi yaradılıb, Şərurda “Bahar”, Şahbuzda “Araz” kinoteatrları, Ordubad və Babək Rayon Mədəniyyət evləri yenidən qurulub, ən müasir video­proyektorlarla, lazımi texniki avadanlıqlarla təchiz olunub. Muxtar respublikamızda Dövlət Film Fondunun fəaliyyət göstərməsi də bu sahəyə dövlət qayğısının daha bir nümunəsidir.

Diqqətə çatdırılıb ki, muxtar respublikanın Mədəniyyət Nazirliyinin iş planına əsasən “Azərbaycan Kinosu Günü” çərçivəsində hər həftə bir milli bədii film geniş ictimaiyyətə təqdim olunur və maraqla qarşılanır.

Sonda 1956-cı ildə çəkilmiş “O olmasın, bu olsun” filmi nümayiş etdirilib.


      M.S.Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasında 1 avqust – Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Günü münasibətilə tədbir keçirilib.

Naxçıvan Muxtar Respublikası mədəniyyət nazirinin müavini Rəşad Xudiyev tədbiri giriş sözü ilə açaraq bu günün əhəmiyyətindən, ümummilli ­liderimiz Heydər Əliyevin Azərbaycan dilinin dövlət dili kimi qəbul edilməsində, onun qorunmasında və inkişafında göstərdiyi misilsiz xidmətlərindən ətraflı danışıb. Qeyd olunub ki, görkəmli dövlət xadimi Azərbaycan dilini xalqımızın ən böyük dəyəri, dünya azərbaycanlılarının həmrəyliyinin sarsılmaz təməli, müstəqilliyimizin əsas rəmzlərindən biri kimi hər zaman yüksək dəyərləndirib.

Bildirilib ki, bu gün muxtar respublikamızda da dövlətimizin dil siyasəti uğurla həyata keçirilir. Naxçıvan şəhərində “Ana dili” abidəsinin ucaldılması da ana dilimizə ehtiramın ifadəsidir. Son illər muxtar respublikamızda dilimizin saflığı və qorunması üçün həyata keçirilən tədbirlər geniş ictimaiyyət tərəfindən böyük rəğbətlə qarşılanır.

Sonra Naxçıvan Muxtar Respublikası Yazıçılar Birliyinin sədri, Əməkdar mədəniyyət işçisi Asim Əliyev “Ən böyük milli dəyərimiz – Ana dilimiz”, AMEA Naxçıvan Bölməsinin İncəsənət, Dil və Ədəbiyyat İnstitutunun Dilçilik şöbəsinin müdiri, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Nuray Əliyeva “Ana dilimiz dövlətçiliyimizin əsas atributlarından biridir”, M.S.Ordubadi adına Naxçıvan Muxtar Respublika Kitabxanasının direktoru, tarix üzrə fəlsəfə doktoru Aytəkin Qəhrəmanova “Ana dilinin təbliğində kitabxanaların rolu” mövzularında çıxış ediblər.

Tədbirdə ana dilinə həsr olunmuş şeirlər səsləndirilib, əlamətdar günə həsr olunmuş sərgiyə baxılıb.

Azərbaycan Əlifbası və Azərbaycan Dili Günü münasibətilə muxtar respublikanın rayon mərkəzlərində də tədbirlər keçirilib, sərgilər təşkil edilib.


      Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə Naxçıvan Şəhər Uşaq Musiqi və İncəsənət Məktəbində “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2018” devizi ilə “Zərif əllər” adlı əl işlərindən ibarət ­baxış-sərgi olub.

Sərgidə Naxçıvan şəhəri, Babək, Ordubad, Culfa və Şahbuz rayonlarındakı mədəniyyət evləri və klublarda fəaliyyət göstərən dərnək üzvlərinin əl işləri nümayiş etdirilib. Qeyd edək ki, rayonlardan olan dərnək üzvlərinin 205 əl işi içərisində toxuculuq, xalçaçılıq, kağız və kartondan hazırlanmış maketlər, milli geyimlər və başqa əl işləri vardır. Onların vitraj, ağacişləmə, toxuma üsulu ilə hazırladıqları əl işləri maraq doğurub.


      Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə Şahbuz Rayon Kolanı Kənd Uşaq Musiqi Məktəbinin ­xanəndəlik ixtisası üzrə müəllim və şagirdlərinin Naxçıvan şəhərindəki “Gənclik” Mərkəzində “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2018” tədbirləri çərçivəsində “Zabul” muğam kompozisiyası təqdim olunub.

Konsertin aparıcısı bildirib ki, muğam sənəti 2002-ci ildə YUNESKO tərəfindən “Bəşəriyyətin qeyri-maddi mədəni irsi reprezentativ siyahısı”na daxil edilib. Təqdim olunacaq “Zabul” muğamı “Bərdaşt”, “Mayeyi-zabul”, “Muyə”, “Manəndi-müxalif” və başqa şöbələrdən ibarətdir.

Kolanı Kənd Uşaq Musiqi Məktəbinin müəllimi Bayram Qubadlı, şagirdləri Təyyar Mədətli, Özər Hacıyev, Mətləb Şirinzadə “Zabul” muğam kompozisiyasını ifa ediblər.

Məktəbin xalq çalğı alətləri ansamblı isə onları müşayiət edib. Konsertdə səsləndirilən şöbələr və guşələr maraqla qarşılanıb. Balaca xanəndələr Məhəmməd Füzuli, Əliağa Vahid və başqa şairlərimizin ­qəzəllərini səsləndiriblər.

Qeyd edək ki, məktəbin adıçəkilən istedadlı şagirdləri bu il ümummilli lider Heydər Əliyevin 95 illiyinə həsr olunmuş uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəbləri şagirdlərinin muxtar respublika müsabiqəsinin laureatlarıdır.

Konsertdə C.Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının aktyoru, Prezident mükafatçısı Rəhman Dünyamalıyevin Xalq şairimiz Bəxtiyar Vahabzadənin “Muğam” poemasından bədii qiraət etdiyi parçalar və klassik poeziyamızdan seçilmiş nümunələr maraqla qarşılanıb.

Konsertdən sonra Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova konsert iştirakçılarını təbrik edib və onlara uğurlar arzulayıb.


      İyulun 11-də Babək rayon sakinləri, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Akif Hacıyev, Zaleh Novruzov, Sidiqə Seyidova və İsmayıl Qurbanov tərəfindən qədim mədəniyyətimizi və tariximizi əks etdirən məişət və təsərrüfat əşyaları, numizmatika, toxuculuq nümunələrindən ibarət 140 eksponat Babək Rayon Tarix-Diyarşünaslıq Muzeyinə təqdim edilib.

Bu münasibətlə keçirilən tədbirdə çıxış edən Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova bildirib ki, muxtar respublikada tariximizin, mədəniyyətimizin, adət-ənənələrimizin araşdırılması, qorunması və gələcək nəsillərə çatdırılması diqqət mərkəzində olan məsələlərdəndir.

Nazir qeyd edib ki, bu gün muzey ziyarətçilərimizin sayı əhəmiyyətli dərəcədə artıb və muzey işçilərinin öhdəsinə daha böyük vəzifələr qoyulub. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin “Muzeylərlə əlaqələrin daha da gücləndirilməsi haqqında” 2014-cü il 19 dekabr tarixli ­Sərəncamına əsasən muxtar respublikanın nazirlik, komitə və təşkilatlarının kollektivləri mütəşəkkil şəkildə muzeyləri ziyarət edirlər. Bu ilin 6 ayı ərzində muxtar respublikanın muzeylərini 284 min 720 nəfər tamaşaçı ziyarət edib ki, onlardan 95 min 619 nəfəri əcnəbi vətəndaşlardır. Muxtar respublikamızda fəaliyyət göstərən muzeylər ilə orta məktəblər arasında distant, həmçinin yetişməkdə olan gənc nəsil üçün açıq dərslər təşkil edilir. Ötən dövr ərzində 219 açıq, 2 distant, 6 elektron dərs keçilib. Cari ilin birinci yarımili ərzində muzeylərdə, ümumilikdə, tarixi və əlamətdar günlərlə bağlı 79 sərgi, 21 tədbir təşkil edilib.

“Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən muzey fondlarının zənginləşdirilməsi, onların yeni eksponatlarla təmin olunması daim diqqət mərkəzində saxlanılır”, – deyən Natəvan Qədimova bildirib ki, bu ilin 6 ayı ərzində muxtar respublika muzeylərinə 670 ədəd yeni eksponat daxil olub. Bu müddət ərzində AMEA-nın Naxçıvan Bölməsinin Əlyazmalar Fonduna qədim tarixə malik əlyazma və kitabların təqdimatı da daxil olmaqla, ümumilikdə, 3 dəfə eksponat təqdimatı keçirilib.

Nazir göstərilən diqqət və qayğıya görə tədbir iştirakçıları adından Naxçıvan ­Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədrinə minnətdarlığını bildirib.

Tədbirdə Akif Hacıyev, Zaleh Novruzov, İsmayıl Qurbanov və Sidiqə Seyidova çıxış edərək muxtar respublikada maddi-mədəni irsimizin qorunub yaşadılması və gələcək nəsillərə çatdırılması sahəsində keçirilən tədbirlərin əhəmiyyətindən danışıblar.

Sonda muzeyin ekspozisiyasına baxış olub.


      İyulun 4-də Cəlil Məmmədquluzadənin ev-muzeyində bu mədəniyyət ocağının yaradılmasının 20 illiyi ilə əlaqədar tədbir keçirilib.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova açıb. Nazir bildirib ki, hazırda ölkəmizdə, eləcə də muxtar diyarımızda müxtəlif profilli muzeylər fəaliyyət göstərir. Bu muzeylər içərisində tanınmış şəxsiyyətlərin ev-muzeyləri xüsusi yer tutur. Həmin mədəniyyət müəssisələri sırasında görkəmli ədib Cəlil Məmmədquluzadənin həm ölkəmizin paytaxtı Bakıda, həm də dahi yazıçının doğulub boya-başa çatdığı Naxçıvan şəhərində yaradılmış ev-muzeyləri də vardır.

Dahi yazıçının Naxçıvan şəhərindəki ev-muzeyi ümummilli lider Heydər Əliyevin 1998-ci il 19 iyun tarixli Sərəncamına əsasən yaradılıb, 1999-cu il ok­tyabrın 13-də muzeyin açılışı olub. Həmçinin böyük yazıçının vaxtilə müəllimlik etdiyi Nehrəmdə və Cəlilkənddə ədibin xatirə muzeyləri istifadəyə verilib. Naxçıvan Muxtar Respublika Ədəbiyyat Muzeyi və Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrı Cəlil Məmmədquluzadənin adını daşıyır.

Görkəmli demokrat ədib, tanınmış yazıçı-publisist Cəlil Məmmədquluzadənin milli şüurun oyanışında, milli ruhun formalaşmasında əvəzsiz rolu olub.

Vurğulanıb ki, Azərbaycan xalqının ümummilli lideri ­Heydər Əliyev böyük yazıçı və dramaturq Cəlil Məmməd­quluzadənin yaradıcılığına və şəxsiyyətinə həmişə yüksək qiymət verirdi. Ulu öndər Cəlil Məmmədquluzadə irsinə, onun əsərlərinin tədqiqi və nəşrinə, eləcə də adının əbədiləşdirilməsinə böyük diqqət və qayğı göstərirdi. Məhz ümummilli ­liderin hakimiyyəti illərində yazıçı haqqında yeni və sanballı tədqiqat əsərləri kütləvi şəkildə nəşr olunub, xatirəsinin əbədiləşdirilməsi üçün böyük işlər həyata keçirilib, yubileyləri təntənəli şəkildə qeyd edilib. Redaktoru olduğu “Molla Nəsrəddin” jurnalının faksimilesinin nəşr edilməsi böyük ədəbi hadisə olmaqla, ictimaiyyət tərəfindən mirzəcəlilşünaslığa göstərilən diqqət və qayğı kimi dəyərləndirilib.

Qeyd olunub ki, böyük yazıçı-dramaturqun irsinə dövlətimiz və xalqımız bu gün də ehtiramla yanaşır. Dövlət başçısının 2009-cu il 6 fevral tarixli Sərəncamı ilə Cəlil Məmmədquluzadənin 140 illiyi ölkəmizdə və muxtar respublikamızda geniş qeyd edilib. Böyük ədiblə bağlı simpozium və elmi konfranslar təşkil olunub, ictimai-siyasi, ədəbi-bədii, elmi-publisistik “Naxçıvan” jurnalının bir nömrəsi Cəlil Məmməd­quluzadənin 140 illiyinə həsr edilib. Yubiley ərəfəsində böyük yazıçının ev-muzeyi təmir olunub, buradakı ekspozisiya yenidən qurulub və zənginləşdirilib, yazıçının ikicildlik “Seçilmiş əsərləri” işıq üzü görüb. Görkəmli dramaturqun, demək olar ki, bütün pyesləri onun adını daşıyan Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrında tamaşaya qoyulub.

Sonra Azərbaycan Respublikasının Əməkdar elm xadimi, professor Hüseyn Həşimli “Cəlil Məmmədquluzadə irsinin öyrənilməsi və təbliğində ev-­muzeyinin rolu”, filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent İman Cəfərli “Cəlil Məmmədquluzadənin həyat və yaradıcılığı”, Cəlil Məmmədquluzadənin ev-muzeyinin direktor əvəzi Kəmalə Allahverdiyeva “Cəlil Məmmədquluzadənin ev-muzeyinin fəaliyyəti” mövzularında çıxış ediblər.

Tədbirdə Cəlil Məmməd­quluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının ak­tyorlarının ədibin felyetonları əsasında hazırladıqları kompozisiya maraqla qarşılanıb. Sonda muzeyin ekspozisiyasına baxış keçirilib.

Qeyd edək ki, bu gün ev-muzeyində 2045 ədəd eksponat mühafizə olunur. Onlardan 273-ü ekspozisiyada nümayiş etdirilir, muzeyin fondunun zənginləşdirilməsi qayğısına qalınır, ədibin həyat və yaradıcılığına aid dərslər burada əyani şəkildə ­keçilir.


      Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrında Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti, Prezident təqaüdçüsü Tofiq Mövləvinin 80 illik yubileyi münasibətilə tədbir keçirilib.

Tədbiri giriş sözü ilə Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova açaraq bildirib ki, muxtar respublikamızda tanınmış sənət adamlarına yüksək diqqət və qayğı göstərilir. Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədri cənab Vasif Talıbovun sənət adamlarına göstərdiyi diqqət və qayğı bunun bariz nümunəsidir. Belə incəsənət xadimlərindən biri də Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti, Prezident təqaüdçüsü Tofiq Mövləvidir.

Vurğulanıb ki, yarım əsrdən artıq səhnədə 100-dən çox müxtəlif xarekterli obrazlar yaratmış Tofiq Mövləvi böyük tamaşaçı sevgisi qazanmışdır. Aktyor 1938-ci ilin iyulun 1-də qüdrətli sənətkar Səməd Mövləvinin ailəsində dünyaya göz açıb. Böyüdüyü mühit onu səhnə sənətinə daha qırılmaz tellərlə bağlayıb.

Bildirilib ki, Tofiq Mövləvi hələ Naxçıvan şəhər 1 nömrəli orta məktəbdə təhsil aldığı illərdə Naxçıvan teatrında ilk kiçik rollarını oynamışdır. 1955-ci ildə orta məktəbi bitirdikdən sonra o, görkəmli ədib Hüseyn Cavidin “Şeyx Sənan” faciəsində rol alır. O zaman atası mərhum Səməd Mövləvi də bu tamaşada Şeyx Kəbir rolunda səhnəyə çıxır. Bu, gələcək aktyor üçün unudulmaz anlar olmaqla bərabər, həm də sənət imtahanı idi.

Nazir bildirib ki, görkəmli sənətkarın əməyi dövlətimiz tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdir. O, 1974-cü ildə Naxçıvan Muxtar Respublikasının, 1987-ci ildə isə Azərbaycan Respublikasının “Əməkdar artisti” fəxri adlarına layiq görülüb. Naxçıvan teatrının 125 illiyinin qeyd edildiyi 2008-ci ildə isə Tofiq Mövləvi “Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti” fəxri adı ilə təltif edilib. Tofiq Mövləvi 2005-ci ildən Prezident təqaüdçüsüdür.

Nazir yubilyarı təbrik edib və ona hədiyyə təqdim edib.

Tədbirdə Xalq artistinin sənət dostları, Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının direktoru, Xalq artisti Rza Xudiyev, Xalq artistləri Kamran Quliyev, Həsən Ağasoy, Yasəmən Ramazanova, Rövşən Hüseynov, Məhəmmədtağı Sidqi adına Naxçıvan Dövlət Kukla Teatrının bədii rəhbər-direktoru, Xalq artisti Şirzad Abutalıbov, Xalq rəssamı Hüseynqulu Əliyev, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artistləri Yusif Allahverdiyev, Tural Nəcəfov, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artisti Elxan Şeyxov, sənətkarın qızı İlahə Mövləvi, nəvəsi Röya Ələkbərova çıxış edərək ­yubilyar haqqında ürək sözlərini ­bildiriblər.

Sonda Xalq artisti Tofiq Mövləvi çıxış edərək yaradıcılığına yüksək qiymət verildiyinə, ona göstərilən diqqət və qayğıya görə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədrinə minnətdarlığını ifadə edib və bundan sonra da teatr sənətimizin inkişafı üçün çalışacağını bildirib.


      İyulun 3-də Cəlil Məmməd­quluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrı Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Tofiq Seyidovun Məmməd Səid Ordubadinin “Qılınc və qələm” romanı əsasında səhnələşdirdiyi ikihissəli tarixi dramı ilə 135-ci teatr mövsümünü başa çatdırıb.

Tamaşadan əvvəl muxtar respublikanın mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova çıxış edərək bildirib ki, bu qədim sənət məbədinin əsaslı inkişafı, yaradıcılıq axtarışlarının genişləndirilməsi ümummilli lider Heydər Əliyevin adı ilə bağlıdır. Ulu öndərin qayğısı nəticəsində ­teatrımız ötən əsrin 70-ci illərindən başlayaraq davamlı inkişaf yoluna çıxıb. Mədəniyyət tariximizin şərəfli səhifələrini yazan Naxçıvan teatrı dövlət müstəqilliyi qazanıldıqdan sonra da ulu ­öndərin diqqət və qayğısı ilə öz inkişafının yeni mərhələsinə qədəm qoyub.

Bildirilib ki, Azərbaycanda ulu öndər Heydər Əliyev tərəfindən əsası qoyulan teatrlara diqqət və qayğı bu gün uğurla davam etdirilir. Ölkə Prezidentinin 2008-ci il 31 yanvar tarixli Sərəncamı ilə Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrının 125 illik yubileyi dövlət səviyyəsində qeyd olunub.

Diqqətə çatdırılıb ki, Naxçıvan Muxtar Respublikasında teatrların fəaliyyətinə hərtərəfli qayğı göstərilir. Son illər muxtar respublikada teatr binalarının hamısı yenidən qurulub və ya əsaslı təmir olunaraq istifadəyə verilib.

Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrı binasının 2012-ci il fevral ayının 3-də əsaslı yenidən­qurmadan sonra istifadəyə verilməsi muxtar respublikanın mədəni həyatında əlamətdar hadisə olub.

Vurğulanıb ki, muxtar respublikada teatr sənətinə bağlı insanların əməyi də daim dövlətimiz tərəfindən yüksək qiymətləndirilir. Yaradıcı insanlar fəxri adlara, orden və medallara, Prezident təqaüdü və mükafatlarına layiq görülürlər.

Natəvan Qədimova bütün mədəniyyət və incəsənət işçiləri adından göstərilən böyük diqqət və qayğıya görə Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisinin Sədrinə minnətdarlığını bildirib.

Sonra “Qılınc və qələm” tamaşasına baxılıb.


      İyunun 30-da Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının Estrada Orkestrinin “Naxçıvan İslam Mədəniyyətinin Paytaxtı – 2018”lə bağlı Naxçıvan şəhərinin Saat meydanında bu ilin ilk şənbə konserti olub.

Aparıcı bədii rəhbəri Azərbaycan Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Nizami Məmmədov olan estrada orkestri haqqında geniş məlumat verib.

Bildirilib ki, yay mövsümü ərzində əhalinin istirahətinin səmərəli təşkili, asudə vaxtının mənalı keçirilməsi məqsədilə hər həftə şənbə konsertləri təşkil olunacaqdır.

Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Tural Nəcəfovun, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artistləri Azər Cəfərlinin, Elçin Nağıyevin ifalarında Azərbaycan bəstəkarlarının estrada mahnıları səsləndirilib. Fikrət Əmirov, Vasif Adıgözəlov, Emin Sabitoğlu, Polad Bülbüloğlu, Zakir Bağırov, Oqtay Kazımov, Elza İbrahimova, Nəriman Əzimov, Telman Hacıyev və başqalarının mahnıları alqışlarla qarşılanıb. Orkestrin gənc solistləri Samir İsmayılov, İlkin Abdullayev, Nərmin Hüseynova, Rahim Əsgərzadə Azərbaycan bəstəkarlarının şən və lirik mahnılarını ifa ediblər.

Konsertdə dünya musiqisinin böyük sənətkarlarının marş, vals, caz, tanqo, rəqs musiqi janrlarında bəstələdikləri melodiyalar da səsləndirilib.

Bir saatdan artıq davam edən, repertuar zənginliyi ilə seçilən konsert proqramı şəhər sakinləri və qonaqlara xoş ovqat bəxş edib.

Konsertdə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Nizami Məmmədov və Elvin Əliyarov dirijorluq etmişlər.


      Mayın 29-da “Gənclik” Mərkəzində Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin təşkilatçılığı ilə Naxçıvan Şəhər Uşaq Musiqi və İncəsənət Məktəbinin fortepiano ixtisası üzrə VII sinif şagirdi Fidan Novruzovanın solo konserti olub. Konsert Azərbaycan xalqının ümummilli lideri ­Heydər Əliyevin anadan olmasının 95 illiyinə həsr edilib.

Konsertin aparıcısı bildirib ki, Fidan Novruzova 2003-cü ildə Naxçıvan şəhərində anadan olub. Hazırda Naxçıvan Qızlar Liseyinin 9-cu sinfində təhsil alır. 2011-ci ildə Naxçıvan Şəhər 2 nömrəli Uşaq Musiqi Məktəbinin Fortepiano ixtisası üzrə 1-ci sinfinə daxil olan Fidan muxtar respublikada keçirilən müsabiqələrdə müxtəlif nominasiyalar üzə mükafatlara layiq görülüb.

Konsertdə Fidan Novruzovanın dünya musiqisinin böyük korifeylərinin, Azərbaycan bəstəkarlarının, Naxçıvan Şəhər Uşaq Musiqi və İncəsənət Məktəbinin skripkaçalanlar və instrumental ansamblları ilə birlikdə ifa etdiyi musiqi əsərləri maraqla qarşılanıb. Konsert görkəmli bəstəkar və pianoçu Fərhad Bədəlbəylinin “Dəniz” əsərinin ifası ilə başa çatıb. Bu əsər ümummilli lider Heydər Əliyevin zəngin həyat yolunu əks etdirən fraqmentlərin səhnədə canlandırılması ilə müşayiət edilib.

Konsert müəllim və şagirdlərdə xoş ovqat yaradıb.

Konsertdən sonra Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova gənclərə göstərilən qayğıdan danışıb, istedadlı şagirdi, onun müəllimlərini təbrik edərək onlara təhsildə uğurlar arzulayıb.


      Mayın 17-də Naxçıvan Dövlət ­Filarmoniyasında Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin anadan olmasının 95 illiyinə həsr edilmiş mahnı müsabiqəsi ­keçirilib.

Tədbirdə çıxış edən Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova bildirib ki, Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi ­Sədrinin “Ümummilli lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 95 illiyinin Naxçıvan Muxtar Respublikasında keçirilməsinə dair Tədbirlər Planının təsdiq edilməsi haqqında” 2018-ci il 16 aprel tarixli Sərəncamından irəli gələn vəzifələr uğurla icra olunur. Tədbirlər planına əsasən ümummilli ­liderə həsr olunmuş şeir və mahnı müsabiqələrinin keçirilməsi nəzərdə tutulub. Bugünkü mahnı müsabiqəsi Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyinin və Bəstəkarlar Təşkilatının birgə təşkilatçılığı ilə həvəskar və professional bəstəkarlar arasında keçirilir. Müsabiqənin keçirilməsində əsas məqsəd dahi Heydər Əliyevin mənəvi irsindən faydalanmaqla Naxçıvan Muxtar Respublikasında yetişən gənc nəslin bədii və estetik zövqünün formalaşmasına kömək etmək, istedadlı bəstəkarları aşkar edib üzə çıxarmaq, onların yaradıcılıq potensialını inkişaf etdirməkdən ibarətdir.

Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi tərəfindən təsdiq edilmiş müvafiq əsasnaməyə əsasən muxtar respublikamızda yaşayan həvəskar və professional bəstəkarlıqla məşğul olan yaşı 18-dən yuxarı şəxslər müsabiqədə iştirak etmək hüququ qazanıb.

Yaradılmış Təşkilat Komitəsi müsabiqənin keçirilməsi üçün lazımi tədbirləri görüb, münsiflər heyəti müyyən olunub. Müsabiqənin gedişi zamanı təqdim olunmuş əsərlər 10 ballıq sistem üzrə gizli səsvermə yolu ilə qiymətləndiriləcək və qaliblər müəyyən ediləcəklər.

Nazir çıxışının sonunda müsabiqənin iştirakçılarına və münsiflər heyətinə uğurlar arzulayıb.

Tədbirin aparıcısı müsabiqənin münsiflər heyətini iştirakçılara təqdim edib.

Müsabiqədə ümummilli liderə həsr olunmuş peşəkar və həvəskar bəstəkarların 11 mahnısı səsləndirilib. Naxçıvan Musiqi Kollecinin, Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının, Ərtoğrol Cavid adına Uşaq Musiqi və Bədii Sənətkarlıq Məktəbinin xor kollektivləri, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artistləri Elçin Nağıyev, Yaşar Qurbanov, Azər Cəfərli, gənc müğənni Rahim Əsgərzadə müsabiqəyə təqdim olunmuş mahnıları ifa ediblər. “Fəxr edirəm ki, mən azərbaycanlıyam” odası, “Ömrün Heydər zirvəsi”, “Ulu öndər”, “Sönməyən Günəşim” və başqa mahnılar maraqla qarşılanıb.

Bütün əsərlər ifa edildikdən sonra münsiflər heyəti qalibləri müəyyən etmək üçün müzakirələr aparıb. Tədbirdə “Salnamə” sənədli filmlər studiyasının istehsal etdiyi “Heydər Əliyev – Azərbaycan mədəniyyətinin hamisi” sənədli filmi nümayiş etdirilib.

Müsabiqədə Naxçıvan Muxtar Respublikası Əməkdar incəsənət xadimləri Yaşar Xəlilov və Şəmsəddin Qasımov müvafiq olaraq III və II yerlərə layiq görülüblər. Fəridə Ağayeva isə müsabiqənin qalibi olub. Qaliblərə diplomlar təqdim olunub.

Tədbirin sonunda Naxçıvan Muxtar Respublikası Bəstəkarlar Təşkilatının sədri Yaşar Xəlilov çıxış edərək müsabiqənin təşkilatçılarına minnətdarlıq edib, qalibləri təbrik edərək onlara yaradıcılıq uğurları arzulayıb.


      Azərbaycan milli teatr tarixinə parlaq səhifələr yazmış qədim Naxçıvan teatrının yaradılmasından 135 il ötür. Dünən bu münasibətlə Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram Teatrında tədbir keçirilib.

Tədbiri Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova açaraq bu sənət ocağının keçdiyi inkişaf yolundan danışıb. Bildirib ki, Naxçıvan teatrı yarandığı gündən sağlam məfkurə, yüksək sənətkarlıq baxımından fərqlənən repertuar uğrunda mübarizə aparıb, mütərəqqi ideya və prinsiplər əsasında böyük inkişaf yolu keçib. Naxçıvan teatrının inkişafında Eynəli bəy Sultanov, Cəlil Məmmədquluzadə, Məhəmmədtağı Sidqi və başqa görkəmli ziyalılarımız əsl fədakarlıq nümunəsi göstəriblər.

Vurğulanıb ki, bu gün Naxçıvan Muxtar Respublikasında teatrlar diqqət və qayğı ilə əhatə edib. Məhz bu diqqətin nəticəsidir ki, 2008-ci ildə Cəlil Məmmədquluzadə adına Naxçıvan Dövlət Musiqili Dram ­Teatrının 125 illik yubileyi geniş şəkildə qeyd olunub, teatrın binası müasir layihə əsasında yenidən qurularaq 2012-ci ildə istifadəyə verilib.

Muxtar respublikamızda gənc ak­tyor nəslinin yetişməsi üçün də ardıcıl tədbirlər görülür. Naxçıvan Dövlət Universitetində aktyorluq sənəti ixtisası və Naxçıvan Musiqi Kollecində bədii yaradıcılıq işi ixtisasları kadr hazırlığı istiqamətində fəaliyyət göstərir. Bunun nəticəsidir ki, hər il istər dövlət, istərsə də xalq teatrlarının heyətinə onlarla gənc qatılır, yaratdıqları obrazlarla teatrsevərlərin qəlbinə yol tapır.

Nazir Naxçıvan teatrının 135 illiyi münasibətilə bütün teatrsevərləri təbrik edib, teatr xadimlərinə, teatrımıza, ümumilikdə, Naxçıvan mədəniyyətinin inkişafına göstərdiyi diqqət və qayğıya görə bütün mədəniyyət işçiləri adından Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinə minnətdarlığını bildirib.

Tədbirin sonunda tanınmış dramaturq, Əməkdar incəsənət xadimi Əli Əmirlinin “Əli və Nino” tamaşası göstərilib.

Əsər 1914-1920-ci illərdə Bakıda baş verən hadisələri tam dolğunluğu ilə özündə əks etdirir. Avropa və Asiyanın arasında yerləşən bir şəhərdə mədəniyyətlərin, sivilizasiyaların kəsişməsi, Azərbaycan xalqının tolerantlığı öz əksini tapıb.

Azərbaycan Respublikasının Xalq artisti Kamran Quliyevin quruluş verdiyi tamaşada teatrın tanınmış artistləri ilə yanaşı, gənc aktyorları da maraqlı obrazlar yaradırlar.

Tamaşanın quruluşçu rəssamı Əbülfəz Axundov dövrün koloritini canlandırmağa çalışıb. Azərbaycan Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi İmanqulu Əhmədovun musiqi tərtibatı da hadisələrlə səsləşir. Tamaşada görkəmli bəstəkarlarımız Qara Qarayevin, Fikrət Əmirovun, Soltan Hacıbəyovun və başqalarının musiqisi ilə yanaşı, gürcü, tatar melodiyalarından da istifadə edilib.


      Mayın 10-da Naxçıvan Dövlət Filarmoniyasının yeni yaradılan Simfonik Orkestrinin Heydər Əliyev Muzeyinin qarşısında keçirilən konserti Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin anadan olmasının 95 illiyinə həsr olunub.

Orkestrin ilk konserti dahi bəstəkarımız Üzeyir Hacıbəyovun “Koroğlu” operasının üverturasının sədaları ilə başlayıb. Elvin Əliyarovun dirijorluq etdiyi, xormeysteri Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar müəllimi Mahirə Əsgərova, baletmeysteri Azərbaycan Respublikasının Əməkdar mədəniyyət işçisi Tamerlan Bağırov olan orkestrin ifası alqışlarla qarşılanıb.

Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Tural Nəcəfov xorla birlikdə Müslüm Maqomayevin “Azərbaycan” mahnısını ifa etdikdən sonra konsertdə xanəndə və müğənnilərin ifasında görkəmli bəstəkarımız Ramiz Mirişlinin “Naxçıvan təranəsi” səslənib. Bu ifalar tamaşaçılarda xoş ovqat yaradıb.

Konsertdə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artistləri Mübariz Əsgərovun ifasında “Evləri var xana-xana” xalq mahnısı və onun Gülyanaq Fərzəliyeva ilə birlikdə səsləndirdikləri “Arşın mal alan” operettasından “Gülçöhrə və Əsgərin dueti” musiqimizin zənginliyini göstərirdi.

Konsertdə Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əməkdar artisti Elçin Nağıyev “Vətən nəğməsi”ni, Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti Vilayət İsmayılov “Dilkəş” təsnifini, gənc müğənni İlkin Abdullayev Cahangir Cahangirovun “Ana yurdum” mahnısını ifa ediblər.

İlkin Abdullayevin ifa etdiyi “Heydər – Xalq”, Eldar Mansurovun “İlhamla sabaha” mahnıları alqışlarla qarşılanıb.

Konsert Eldar Mansurovun “Odlar yurdu” melodiyasının sədaları altında rəqs kollektivinin ifası ilə başa çatıb.

Simfonik orkestrin ilk konserti Naxçıvan şəhərinin sakinləri və şəhərimizin qonaqları tərəfindən maraqla qarşılanıb.


      Naxçıvan şəhərindəki “Gənclik” Mərkəzində Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin anadan olmasının 95-ci ildönümünə həsr olunmuş uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəblərinin muxtar respublika ifaçılıq, rəsm, inşa yazı müsabiqələrinin yekun tədbiri olub.

Tədbir iştirakçıları əvvəlcə Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyevin Naxçıvan şəhərindəki büstünün önünə gül dəstələri düzüblər.

Naxçıvan Muxtar Respublikasının mədəniyyət naziri Natəvan Qədimova tədbirdə çıxış edərək görkəmli dövlət xadimi Heydər Əliyevin milli mədəniyyətimizin inkişafı və təbliğindəki misilsiz xidmətlərindən danışıb.

Qeyd edilib ki, ümummilli liderin anadan olmasının 95-ci ildönümünə həsr olunmuş uşaq musiqi, incəsənət və bədii sənətkarlıq məktəbləri şagirdlərinin və Naxçıvan Musiqi Kolleci tələbələrinin muxtar respublika ifaçılıq, rəsm və inşa yazı müsabiqəsi gənc nəslin bədii-estetik dünyagörüşünün formalaşmasını, onlarda vətənpərvərlik ruhunun daha da inkişaf etdirilməsini əsas məqsəd kimi qarşıya qoymuşdur.

Çıxışda bildirilib ki, ifaçılıq müsabiqəsində müxtəlif musiqi ixtisasları üzrə təhsil alan şagirdlər, həmçinin xalq çalğı və nəfəsli alətlər orkestrləri, skripkaçalanlar ansamblı da öz bacarıqlarını nümayiş etdiriblər. Müsabiqə 2 turdan ibarət olub. İlk turda 427 fərdi ifaçı və 40 kollektiv iştirak edib. Müsabiqədə iştirakçıların ifaları 10 ballıq sistem üzrə qiymətləndirilib. Münsiflər heyətinin qərarına əsasən II turda 283 fərdi ifaçı iştirak edib. Müsabiqədə bir sıra ixtisaslar üzrə 2 yaş qrupu müəyyən olunub, ayrı-ayrı nominasiyalar üzrə mükafatlar təsis edilib. Nəticə etibarilə, 37 nəfər birinci, 52 nəfər ikinci, 53 nəfər isə üçüncü dərəcəli diplomlara, digər iştirakçılar da diplom və fəxri fərmanlara layiq görülüblər.

Sonra müsabiqənin mükafatlandırma mərhələsi başlayıb.

Müsabiqədə Ordubad Şəhər Uşaq Musiqi Məktəbi I, Naxçıvan Şəhər Ərtoğrol Cavid adına Uşaq Musiqi və Bədii Sənətkarlıq Məktəbi II, Şərur Şəhər Bəhruz Kəngərli adına Uşaq İncəsənət Məktəbi isə III dərəcəli diploma layiq görülüb, eyni zamanda “İlin məktəbləri” adını da ­qazanıblar.

Naxçıvan Musiqi Kolleci isə müsabiqədə fəal iştirakına görə fəxri fərmanla təltif edilib.

Sonra yekun konsert olub.


      Aprelin 30-da Naxçıvan Dövlət Uşaq Teatrında Culfa rayonunun dram dərnəyi böyük bəstəkarımız Üzeyir Hacıbəyovun “Arşın mal alan” operettasını tamaşaçılara təqdim edib.

Tamaşanın diqqəti cəlb edən cəhəti bütün rolları gənclərin təbii və canlı şəkildə təqdim etməsidir. Əsərdəki musiqilərin canlı ifası da gənclərin istedad və bacarığından xəbər verir. Tamaşadakı obrazları, əsasən, rayonun Əbrəqunus, Kırna, Bənəniyar və Gülüstan kəndlərindəki mədəniyyət müəssisələrində çalışan mədəniyyət işçiləri canlandırıblar.

Qeyd edək ki, dahi sənətkarımızın bu əsəri olduqca sadə, xalqa yaxın, onu səhnələşdirmək isə bir o qədər çətin və məsuliyyətlidir. Komik səhnələr, gözəl musiqi, maraqlı dialoqlar, hadisələrin yüksələn xətlə inkişafı, sürətlərin kaloriti ifaçılardan həmişə istedad və sənətkarlıq tələb edir. Buna baxmayaraq, dram dərnəyinin gənc ifaçıları əsərin səhnələşdirilməsinə nail ola biliblər. Bu mənada, tamaşanı gənc kollektivin uğuru hesab etmək olar.

“Arşın mal alan” tamaşasının rejissoru Sahib Əliyev, rəssamı Culfa Şəhər Klubunun müdiri Aidə İbrahimovadır. Tamaşadakı musiqilərin ifaçıları isə Tahir Səmədov və Yaşar Hümbətovdur.

Qeyd edək ki, xalq teatrları olmayan rayonlarda ilkin olaraq dram dərnəklərinin yaradılması üçün tədbirlər görülür. 2017-ci ilin sonlarında Culfa rayonunda yaradılan dram dərnəyi də məhz belə kollektivlərdəndir. Bu dram dərnəyinin yaradılmasının əsas təşəbbüskarları rayonun mədəniyyət müəssisələrində çalışan gənclərdir.

















Naxçıvan Muxtar Respublikası Mədəniyyət Nazirliyi

© Müəlliflik hüququ qorunur

2018